Informujemy, że Pani/Pana dane osobowe są przetwarzane przez Fundację Instytut na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris z siedzibą w Warszawie przy ul. Zielnej 39, kod pocztowy 00-108 (administrator danych) w ramach utrzymywania stałego kontaktu z naszą Fundacją w związku z jej celami statutowymi, w szczególności poprzez informowanie o organizowanych akcjach społecznych. Podstawę prawną przetwarzania danych osobowych stanowi art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (RODO).

Podanie danych jest dobrowolne, niemniej bez ich wskazania nie jest możliwa realizacja usługi newslettera. Informujemy, że przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych, prawo wniesienia sprzeciwu wobec ich przetwarzania, a także prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Korzystanie z newslettera jest bezterminowe. W każdej chwili przysługuje Pani/Panu prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych osobowych. W takim przypadku dane wprowadzone przez Pana/Panią w procesie rejestracji zostaną usunięte niezwłocznie po upływie okresu przedawnienia ewentualnych roszczeń i uprawnień przewidzianego w Kodeksie cywilnym.

Do Pani/Pana danych osobowych mogą mieć również dostęp podmioty świadczące na naszą rzecz usługi w szczególności hostingowe, informatyczne, drukarskie, wysyłkowe, płatnicze. prawnicze, księgowe, kadrowe.

Podane dane osobowe mogą być przetwarzane w sposób zautomatyzowany, w tym również w formie profilowania. Jednak decyzje dotyczące indywidualnej osoby, związane z tym przetwarzaniem nie będą zautomatyzowane.

W razie jakichkolwiek żądań, pytań lub wątpliwości co do przetwarzania Pani/Pana danych osobowych prosimy o kontakt z wyznaczonym przez nas Inspektorem Ochrony Danych pisząc na adres siedziby Fundacji: ul. Zielna 39, 00-108 Warszawa, z dopiskiem „Inspektor Ochrony Danych” lub na adres poczty elektronicznej iod@ordoiuris.pl

Przejdź do treści
PL | EN
Facebook Twitter Youtube

Wyrok TSUE ws. COMAN v. Romania (C‑673/16) - PYTANIA I ODPOWIEDZI

Data publikacji: 27.06.2018

O czym orzekł TSUE w wyroku COMAN i in. v Rumunia? [1]

Trybunał Sprawiedliwości UE w wydanym orzeczeniu odpowiedział na następujące pytania Sądu Konstytucyjnego Rumunii:

Czy określenie „współmałżonek” zawarte w art. 2 pkt 2 lit. a) dyrektywy 2004/38/WE w związku z art. 7, 9, 21 i 45 Karty obejmuje „współmałżonka” tej samej płci, pochodzącego z państwa niebędącego członkiem Unii Europejskiej, obywatela Unii Europejskiej, z którym obywatel zawarł legalne małżeństwo na podstawie przepisów prawa państwa członkowskiego innego niż przyjmujące państwo członkowskie?

Czy art. 3 ust. 1 i art. 7 ust. 2 dyrektywy 2004/38 w związku z art. 7, 9, 21 i 45 Karty wymagają, aby przyjmujące państwo członkowskie przyznało prawo pobytu na swoim terytorium lub na okres przekraczający trzy miesiące mającemu tę samą płeć „współmałżonkowi” obywatela Unii?

Odpowiedź Trybunały Sprawiedliwości UE:

  • pojęcie „współmałżonka” w rozumieniu dyrektywy jest neutralne pod względem płcimoże obejmować małżonka obywatela Unii tej samej płci (par. 35).
  • prawo krajowe nie może stanowić przeszkody w uznaniu – wyłącznie do celów przyznania pochodnego prawa pobytu – małżeństwa zawartego z obywatelem Unii tej samej płci w innym państwie członkowskim (par. 36).
  • podkreślono, że „obowiązek uznania przez państwo członkowskie małżeństwa osób tej samej płci, zawartego w jednym z państw członkowskich zgodnie z prawem tego państwa, wyłącznie do celów wykonywania praw, które osoby te wywodzą z prawa Unii” (par. 45), w tym przypadku z dyrektywy o swobodzie przepływu osób.
  • art. 21 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej[2] należy interpretować w ten sposób, że prawo pobytu przez okres przekraczający trzy miesiące na terytorium państwa członkowskiego przysługuje osobie tej samej płci pozostającej w związku „małżeńskim” z obywatelem UE zawartym zgodnie z prawem innego państwa członkowskiego (par. 56).

Konsekwencje dla Polski po wyroku TSUE w sprawie COMAN i in. przeciwko Rumunii:

  • Zapadły 5 czerwca 2018 r. wyrok niewątpliwie stanowi najpoważniejszą dotychczas ingerencję w prawo rodzinne i porządek konstytucyjny wielu państw członkowskich Unii Europejskiej, które chronią tożsamość małżeństwa będącego ze swej istoty związkiem kobiety i mężczyzny.
  • Stworzy to wyłom w ich porządkach prawnych, ponieważ w pewnym obszarze będą uznawać „małżeństwa” osób tej samej płci, a w pozostałych nie.
  • Z czasem może też dojść do dalszego rozszerzania tej nieuprawnionej ingerencji wprost prowadzącej do sytuacji sprzecznej z ogólnymi zasadami funkcjonowania UE, w tym zasady subsydiarności.  
  • Wydany wyrok jest całkowicie sprzeczny z prawem Unii Europejskiej oraz zrywa z utrwalonym orzecznictwem europejskich trybunałów. Unia Europejska nie posiada bowiem ani na postawie Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, ani na podstawie Traktatu o Unii Europejskiej[3], ani na postawie innych norm prawa pierwotnego UE kompetencji do regulowania kwestii prawnych wchodzących w zakres materialnego prawa rodzinnego, w tym regulacji odnoszących się do zawierania małżeństwa[4].
  • Jednymi z podstawowych zasad Unii Europejskiej są zasada pomocniczości i zasada kompetencji powierzonych, co w praktyce oznacza, że działania na poziomie unijnym w obszarze prawa rodzinnego dozwolone są tylko i wyłącznie w granicach kompetencji przyznanych UE przez państwa członkowskie, a prawo UE nie przyznaje jej instytucjom kompetencji do definiowania małżeństwa w jakimkolwiek zakresie ani narzucania państwu członkowskim sposobu rozumienia małżeństwa. Wyrok TSUE w sprawie COMAN i in. p-ko Rumunii stanowi poważne naruszenie tych zasad.
  • Powyższa ingerencja nie znajduje również uzasadnienia w innych normach prawa Unii Europejskiej. Na mocy art. 9 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej[5] państwa członkowskie nie mają obowiązku przyznania statusu „małżeństwa” parom jednopłciowym (także w zakresie wynikającym rzekomo z prawa UE).
  • Dodatkowymi gwarancjami niekompetencji UE w zakresie prawa rodzinnego i małżeńskiego są normy tzw. Protokołu polsko-brytyjskiego[6], Deklaracja (nr 61) Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej[7], a także deklaracja dołączona do Traktatu akcesyjnego z 2003 r.[8] .
  • Orzeczenie TSUE jest nie do pogodzenia z prawem pierwotnym UE.
  • Konsekwencją analizowanego wyroku może być doprowadzenie do uznania kolejnych uprawnień „małżeństw” jednopłciowych zawartych w dowolnym Państwie Członkowskim przez pozostałe Państwa Członkowskie, w tym te, które we własnym prawodawstwie krajowym chronią tożsamość małżeństwa.
  • Istnienie w jednym państwie, jednym porządku prawnym dwóch definicji terminów „współmałżonek” i „małżeństwo” – krajowej i „unijnej” spowodowuje chaos prawny, poważne naruszenie porządku publicznego oraz konflikt norm prawa krajowego i unijnego, skutkujący podważaniem przepisów konstytucyjnych.
 
 

[1]http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?docid=202542&mode=req&pageIndex=1&dir=&occ=first&part=1&text=&doclang=PL&cid=301542#Footnote*

[2] Dz. Urz. UE C 202/1, 7.06.2016, str. 47.

[3] Dz. Urz. UE C 202/1, 7.06.2016, str. 13.

[4] Brak takiej kompetencji potwierdziły również orzeczenia TSUE w sprawach Maruko (2008), Römer (2011), Frédérick Hay (2013) oraz David. L Parris (2016).

[5] Dz. Urz. UE C 202/2, 7.06.2016, s. 389.

[6] Dz. Urz. UE C 202/1, 7.06.2016, str. 312.

[7] Dz. Urz. UE C 202/1, 7.06.2016, str. 358.

[8] Traktat między Królestwem Belgii, Królestwem Danii, Republiką Federalną Niemiec, Republiką Grecką, Królestwem Hiszpanii, Republiką Francuską, Irlandią, Republiką Włoską, Wielkim Księstwem Luksemburga, Królestwem Niderlandów, Republiką Austrii, Republiką Portugalską, Republiką Finlandii, Królestwem Szwecji, Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej) a Republiką Czeską, Republiką Estońską, Republiką Cypryjską, Republiką Łotewską, Republiką Litewską, Republiką Węgierską, Republiką Malty, Rzecząpospolitą Polską, Republiką Słowenii, Republiką Słowacką dotyczący przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do Unii Europejskiej, podpisany w Atenach w dniu 16 kwietnia 2003 r. (Dz. Urz. z 2004 r. Nr 90, poz. 864).

Rodzina i Małżeństwo

Komentarz do rządowego projektu nowelizacji Kodeksu karnego (druk sejmowy nr 3451) w kontekście konieczności walki z przestępstwami o charakterze pedofilskim

16 maja Sejm uchwalił rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy 3451). Zgodnie z uzasadnieniem do tego projektu jego głównym celem jest zwiększenie „ochrony prawnokarnej w zakresie czynów godzących w tak fundamentalne dobra prawne jak życie i zdrowie człowieka, wolność seksualna czy własność”. Cel ten ustawodawca postanowił osiągnąć przede wszystkim poprzez zwiększenie sankcji karnej za przestępstwa godzące w wymienione dobra prawne.

Czytaj Więcej

Rodzina i Małżeństwo

Opinia prawna w sprawie niedopuszczalności dokonania transkrypcji zagranicznego aktu stanu cywilnego potwierdzającego dokonanie czynności sprzecznej z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej

W ostatnim czasie coraz częściej usiłuje się zaprzeczyć przepisom polskiego prawa jednoznacznie – zarówno na poziomie konstytucyjnym, jak i ustawowym – definiującym instytucje małżeństwa i rodziny, poprzez wnioskowanie o dokonanie transkrypcji zagranicznych aktów stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego, potwierdzających dokonanie takich czynności prawnych, jak rejestracja jako małżeństwa układu dwóch

Czytaj Więcej

Rodzina i Małżeństwo

Ogólne założenia programu “Obywatele, Równość, Prawa i Wartości”

Ogólne założenia programu “Obywatele, Równość, Prawa i Wartości”

Czytaj Więcej

Rodzina i Małżeństwo

O surogacji. Komentarz do stanowiska HFPC wobec wniosku francuskiego Sądu Kasacyjnego do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka nr P16-2018-001

W grudniu ubiegłego roku Europejski Trybunał Praw Człowieka przyjął do rozpoznania pytanie prawne francuskiego Sądu Kasacyjnego dotyczące dopuszczalności odmowy rejestracji zagranicznego aktu urodzenia dziecka, w którym jako matka jest wskazana kobieta niespokrewniona z nim biologicznie. Problem dotyczy niezwykle kontrowersyjnej praktyki tzw. macierzyństwa zastępczego, które w większości państw, w tym również we Francji, jest zakazane.

 

Macierzyństwo zastępcze w Europie

Czytaj Więcej