· Na granicy polsko-białoruskiej trwa kryzys migracyjny.
· Władze Białorusi są czynnie zaangażowane w organizację wzmożonej fali migracyjnej i pomoc migrantom w przejściu przez jej terytorium do granicy z Polską.
· Instytut Ordo Iuris zorganizował międzynarodowe seminarium poświęcone temu problemowi.
· W wydarzeniu wzięli udział przedstawiciele władz państwowych oraz eksperci w dziedzinie prawa międzynarodowego z Polski i zagranicy.
· Podczas seminarium podjęto dyskusję na temat prawnych konsekwencji konfliktu oraz omówiono doświadczenia innych krajów w zakresie polityki migracyjnej.
– Celowo prokurowane migracje prowadzą bezpośrednio do zagrożenia sytuacji humanitarnej i poważnie narażają instrumentalizowane grupy. Jednocześnie, celem takiego działania jest wewnętrzna i zewnętrzna destabilizacja państwa, które staje się ofiarą migracji. W związku z tym, intencja państwa-sprawcy polega na tym, żeby zagrozić międzynarodowemu pokojowi i bezpieczeństwu – podkreślił adw. Jerzy Kwaśniewski, prezes Ordo Iuris.
Punktem wyjścia do dyskusji była książka „Broń masowej migracji: przymusowe przesiedlenia, wywieranie nacisku i polityka zagraniczna”. Publikacja autorstwa amerykańskiej politolog Kelly Greenhill jest pierwszym systematycznym badaniem zjawiska masowej migracji jako instrumentu polityki państwa.
Z tym problemem ma obecnie do czynienia Polska. Wszystko wskazuje na to, że dochodzi do prokurowanych migracji, definiowanych przez wspomnianą autorkę jako ,,manipulacja przemieszczaniem się ludności jako operacyjny i strategiczny środek osiągania politycznych i militarnych celów”. Powodują one nie tylko problemy natury humanitarnej i politycznej, ale również prawnej. Prelegenci poddali analizie kwestię zobowiązań Polski, jako Państwa-Strony Konwencji dotyczącej Statusu Uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r., wobec bieżącej sytuacji na granicy. Obliguje ona bowiem sygnatariuszy do podjęcia wszelkich wysiłków na rzecz zapewnienia im możliwie najszerszego korzystania z podstawowych praw i wolności. Prelegenci poszukiwali odpowiedzi na pytanie, czy prokurowana migracja uprawnia Polskę do czasowego zawieszenia stosowania zobowiązań konwencyjnych.
W seminarium wzięli udział przedstawiciele organów władzy – Piotr Wymysłowski z Wydziału Praw Migrantów przy Rzeczniku Praw Migrantów oraz dr Bartłomiej Wróblewski, poseł na Sejm RP. Udział wziął także dr Wojciech Szewko – ekspert do spraw stosunków międzynarodowych. Instytut Ordo Iuris reprezentował prezes Jerzy Kwaśniewski oraz dyrektor Centrum Prawa Międzynarodowego Weronika Przebierała. O doświadczeniach swoich państw w walce z nielegalną migracją opowiedzieli Margherita Saltini z włoskiej organizacji Nazione Futura oraz István Kovacs – dyrektor strategiczny węgierskiego Centrum Praw Podstawowych.
– Celem Łukaszenki, wymierzonym w Polskę i Litwę, czyli dwóch podstawowych wrogów Białorusi, jest odizolowanie tych krajów, pogorszenie ich opinii i pozycji w środowisku międzynarodowym oraz osłabienie ich zdolności do tworzenia koalicji przeciw białoruskiemu reżimowi – zaznaczył dr Wojciech Szewko.
