· Sąd Okręgowy w Przemyślu uwzględnił odwołanie od decyzji wójta Gminy Przeworsk, zakazującej manifestacji rolników na autostradzie A4.

· Początkowo wójt zgodził się na zgromadzenie, jednak później zakazał jego przeprowadzenia w części dotyczącej organizacji blokady autostrady.

· Rolnik organizujący manifestację złożył w tej sprawie odwołanie do sądu w Przemyślu.

· Prawnicy Ordo Iuris, którzy reprezentowali organizatora, wskazywali na naruszenie przez wójta przepisów Konstytucji RP i aktów prawa międzynarodowego, poprzez nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenie wolności zgromadzeń.

· Pełnomocnicy rolnika podkreślali też, że wójt błędnie ocenił, iż demonstracja narusza prawo karne.

· Sąd Okręgowy podzielił argumentację Ordo Iuris i uchylił decyzję o zakazie manifestacji.

Zawiadomienie o zgromadzeniu mającym się odbyć 20 marca wpłynęło do wójta Gminy Przeworsk 13 marca. Dotyczyło ono demonstracji na drodze nr 835 Gwizdaj – Gorliczyna oraz blokady autostrady A4. Dzień po zgłoszeniu, wójt przekazał wnioskodawcy informację o pozytywnym rozpatrzeniu zgłoszenia. Jednak 15 marca zapadła decyzja o zakazie organizacji zgromadzenia publicznego w części dotyczącej przeprowadzenia blokady autostrady A4. Od tej decyzji zostało złożone odwołanie do Sądu Okręgowego w Przemyślu.

18 marca w godzinach popołudniowych sąd poinformował o wyznaczeniu rozprawy w tej sprawie na godz. 9 następnego dnia. Szybkość postępowania wynikała z tego, że przepisy Prawa o zgromadzeniach określają specyficzny 24-godzinny tryb postępowania. Zgodnie z tym trybem, organizator zgromadzenia ma 24 godziny na złożenie odwołania od decyzji wójta, a następnie Sąd Okręgowy ma 24 godziny na rozpoznanie odwołania.

Pełnomocnicy organizatora z Instytutu Ordo Iuris zarzucali, że decyzja wójta narusza przepisy Konstytucji RP oraz Karty Praw Podstawowych UE i Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Wskazywali przy tym na nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenie wolności zgromadzeń. Ponadto argumentowali, że organ, wydając skarżoną decyzję, naruszył przepisy ustawy Prawo o zgromadzeniach, błędnie uznając, że odbycie zgromadzenia narusza przepisy karne.

Prawnicy Ordo Iuris wskazywali, że wolność zgromadzania się i wolność stowarzyszania się jest gwarantowana na wszystkich poziomach, a zatem zarówno na poziomie narodowym (czyli państw członkowskich), jak i na poziomie ponadnarodowym – całej Unii Europejskiej. Jest to wolność, która stanowi jeden z podstawowych elementów demokratycznego państwa prawa i ustroju demokratycznego. Z uwagi na ten fakt, wszelkie ograniczenia wolności zgromadzeń powinny być traktowane jako wyjątek, a przesłanki umożliwiające zakaz przeprowadzenia zgromadzenia nie mogą być interpretowane rozszerzająco. W szczególności nie mogą opierać się wyłącznie na ogólnych prognozach, domysłach lub przypuszczeniach, a wykładnia art. 14 Prawo o zgromadzeniach uwzględniać musi wspomniane wartości i normy wyższego rzędu, wynikające z Konstytucji RP i przepisów prawa międzynarodowego. Co więcej, postępowanie, które uniemożliwia realizację wolności pokojowych zgromadzeń z powodu utrudnień w ruchu, jest sprzeczne z wykładnią art. 57 Konstytucji RP.

Ponadto, w ocenie prawników, wójt, uzasadniając decyzję o zakazie zgromadzenia, nie przeprowadził analizy, tylko wydał decyzję uwzględniającą żądanie Komendanta Powiatowego Policji, który w ogóle nie był uczestnikiem postępowania. Prawnicy w toku postępowania wskazywali również, że protesty rolników odbywają się od pewnego czasu w całym kraju i polegają na manifestacjach na drogach różnych kategorii (także autostradach). Dotychczasowe doświadczenia z tymi protestami przemawiają za przyjęciem pokojowego charakteru zgromadzeń, podczas których nie odnotowano jakichkolwiek szkód w mieniu lub zagrożenia zdrowia albo życia. Sąd Okręgowy w Przemyślu podzielił argumentację Ordo Iuris, uwzględnił odwołanie i uchylił zaskarżoną decyzję.

Postanowienie Sądu nie jest prawomocne. Wójtowi przysługuje prawo do złożenia zażalenia do sądu apelacyjnego w terminie 24 godzin od jego wydania, a sąd apelacyjny takie zażalenie rozpoznaje także w terminie 24 godzin. Jednak, zgodnie z art. 16 ust. 6 Prawa o zgromadzeniach, postanowienie sądu pierwszej instancji podlega natychmiastowemu wykonaniu. Oznacza to, że pomimo braku prawomocnego orzeczenia w tej sprawie zaplanowane jutrzejsze zgromadzenie będzie mogło się odbyć.

 

Czytaj więcej

Reemigracja jako odpowiedź na kryzys migracyjny? Wnioski ze szczytu w Porto
8 czerwca 2026

Reemigracja jako odpowiedź na kryzys migracyjny? Wnioski ze szczytu w Porto

Szczyt zgromadził ponad 600 osób z całego świata, głównie z…

Dlaczego potrzebujemy zmiany myślenia o macierzyństwie? Wnioski z międzynarodowej konferencji naukowej
5 czerwca 2026

Dlaczego potrzebujemy zmiany myślenia o macierzyństwie? Wnioski z międzynarodowej konferencji naukowej

Przegląd instrumentów wsparcia rodziny, zakaz surogacji jako współczesnego niewolnictwa, nowa…

Przykazanie „Nie zabijaj” w rzeczywistości społeczno-politycznej. Spotkanie w Klubie Stańczyka
2 czerwca 2026

Przykazanie „Nie zabijaj” w rzeczywistości społeczno-politycznej. Spotkanie w Klubie Stańczyka

Jan Łopuszański rozwinął refleksję o porządku prawa, przypominając rolę prawa…

Polska wobec wyzwań centralizacji UE i kryzysu tożsamości Europy. Ordo Iuris na Kongresie Polska Wielki Projekt
2 czerwca 2026

Polska wobec wyzwań centralizacji UE i kryzysu tożsamości Europy. Ordo Iuris na Kongresie Polska Wielki Projekt

Eksperci, publicyści i politycy debatowali o procesach centralizacji UE, roli…

Rząd przyjął wybrakowany projekt ustawy antypornograficznej. Brakuje ważnej definicji
2 czerwca 2026

Rząd przyjął wybrakowany projekt ustawy antypornograficznej. Brakuje ważnej definicji

Projekt został jest znacząco wybrakowany, ponieważ zabrakło w nim definicji…

Grzywna za obronę rodziny i sprzeciw wobec postulatów ruchu LGBT. Ordo Iuris składa apelację
2 czerwca 2026

Grzywna za obronę rodziny i sprzeciw wobec postulatów ruchu LGBT. Ordo Iuris składa apelację

Uczestnicy demonstracji trzymali baner z napisem „Rodzina siłą Narodu” i…

Stop transkrypcji zagranicznych związków jednopłciowych. Ordo Iuris przedstawia projekt ustawy
1 czerwca 2026

Stop transkrypcji zagranicznych związków jednopłciowych. Ordo Iuris przedstawia projekt ustawy

To kompleksowa odpowiedź na nasilające się próby przenoszenia do polskiego…

„Stop eutanazji w Europie” – międzynarodowa konferencja w Paryżu
1 czerwca 2026

„Stop eutanazji w Europie” – międzynarodowa konferencja w Paryżu

Legalizacja eutanazji jest nierozerwalnie związana z manipulacją językową: hasła o…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
29 maja 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Ordo Iuris deklaruje pomoc prawną dla samorządowców, którzy spotkają się…

Transkrypcje niezgodne z prawem. Ordo Iuris pomaga samorządowcom
29 maja 2026

Transkrypcje niezgodne z prawem. Ordo Iuris pomaga samorządowcom

Instytut Ordo Iuris wskazuje, że rozporządzenie jest niezgodne z konstytucyjną…