Informujemy, że Państwa dane osobowe są przetwarzane przez Fundację Instytut na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris z siedzibą w Warszawie przy ul. Górnośląskiej 20/6, kod pocztowy 00-484 (administrator danych) w celu informowania o realizacji działań statutowych, w tym do informowania o organizowanych akcjach społecznych. Podanie danych jest dobrowolne. Informujemy, że przysługuje Państwu prawo dostępu do treści swoich danych i możliwości ich poprawiania.
Przejdź do treści

Pomoc dla kobiet i rodzin zamiast aborcji – nowy projekt ustawy i zmiana przepisów wykonawczych

Data publikacji: 07.06.2016

POMOC DLA KOBIET I RODZIN ZAMIAST ABORCJI

– PROJEKT USTAWY 
I ZMIANA PRZEPISÓW WYKONAWCZYCH

 

Obecna oferta aborcyjna musi zostać zastąpiona systemem wsparcia, który zapewni każdemu dziecku potrzebną pomoc, a matkom i całym rodzinom poczucie bezpieczeństwa. Dlatego autorzy Obywatelskiej Inicjatywy Ustawodawczej „Stop Aborcji” przygotowali nowelizację ustaw w związku ze wsparciem rodzin, w których z narodzinami dziecka wiąże się szczególnie obciążająca sytuacja.

 

Wiele rodzin wychowuje dzieci dotknięte niepełnosprawnością albo chorobą zagrażającą życiu samotnie borykając się z codziennymi problemami. Duża część z nich skonfrontowała się z diagnozą o chorobie dziecka jeszcze przed jego narodzeniem. Jesteśmy im winni odpowiednie wsparcie. Cel ten wyraża zawarte w obywatelskim projekcie ustawy „Stop Aborcji”,zobowiązanie organów administracji rządowej oraz samorządu terytorialnego dozapewnienia pomocy materialnej i opieki dla rodzin wychowujących dzieci dotknięte ciężkim upośledzeniem albo chorobą zagrażającą życiu oraz dzieci poczęte w okolicznościach uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa.  

Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris przygotował pakiet przewidujący nowelizację czterech ustaw i trzech rozporządzeń oraz jeden projekt nowego rozporządzenia, które stanowić będą realizację tego zobowiązania organów władzy publicznej. Zostały one zebrane wprojekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wsparciem rodzin, w których z narodzinami dziecka wiąże się szczególnie obciążająca sytuacja oraz wprojektach aktów wykonawczych. Koszty wprowadzenia omawianych rozwiązań przedstawione w uzasadnieniach do poszczególnych projektów, szacuje się na około 890 mln złrocznie.

 

GŁÓWNE ZAŁOŻENIA:

 

I. Wsparcie hospicjów perinatalnych i stworzenie odrębnych regulacji dotyczących opieki paliatywnej dla dzieci

 

Projekt przewiduje refundację świadczeń z zakresu hospicyjnej opieki perinatalnej (opieki medycznej, która obejmuje profilaktykę oraz leczenie matki i dziecka w okresie przed narodzeniem, podczas ciąży, a także porodu oraz połogu), które obecnie realizowane są bez pomocy ze strony instytucji publicznych. 

Także po urodzeniu dziecko powinno również zostać otoczone adekwatną opieką. Dzieci w wieku do lat 18. to zaledwie 2,1 proc. spośród ponad 80 tys. pacjentów hospicjów w Polsce. Pomimo, że ich potrzeby są odmienne od potrzeb osób w podeszłym wieku, a opieka paliatywna nad obiema grupami wiekowymi zalicza się do dwóch różnych działów medycyny, regulowane są tym samym rozporządzeniem[1]. Proponujemy stworzenie odrębnej regulacji dedykowanej tylko pediatrycznej opiece paliatywnej, której podstawową formą będzie hospicjum domowe, rezygnując przy tym ze świadczenia opieki paliatywnej w warunkach ambulatoryjnych.

 

II. Rozwinięcie domowej pediatrycznej opieki długoterminowej

 

Kolejną grupą wymagającą wsparcia są dzieci dotknięte najpoważniejszymi wadami i kwalifikujące się do opieki długoterminowej.[2] Ich stan zdrowia istotnie wpływa na życie ich rodzin.  Proponujemy wyodrębnienie w ramach obecnie funkcjonującego systemu,pediatrycznej opieki długoterminowej domowej i uczynienie jej jednym z najistotniejszych elementów systemu wsparcia i opieki nad dziećmi z ciężkimi upośledzeniami. Jednocześnie włączamy do niej część świadczeń występujących do tej pory w ramach opieki stacjonarnej, w tym nieodpłatne badania diagnostyczne i leki.

 

III. Wsparcie o charakterze niematerialnym – pomoc psychologiczna i świadczenie wspierające

 

Proponuje się wprowadzenie wyspecjalizowanej i łatwo dostępnej pomocy psychologicznej dla rodziców dzieci dotkniętych niepełnosprawnością albo chorobą zagrażającą ich życiu, w tym dla tych, którzy otrzymują diagnozę o chorobie dziecka jeszcze przed narodzeniem. Podobne wsparcie przysługiwałoby matce dziecka  wówczas, gdy zachodzi duże prawdopodobieństwo, że jego poczęcie nastąpiło w wyniku czynu zabronionego.

Wspomniane sytuacje powodują nieraz znaczne problemy organizacyjne w zakresie codziennych, podstawowych potrzeb rodziny. Proponuje się zatem zapewnienie potrzebującym wsparcia w zakresie prowadzenia gospodarstwa domowego, rozwiązywania problemów socjalnych i wychowawczych, motywowania do udziału w spotkaniach grupowych z osobami znajdującymi się w podobnych sytuacjach życiowych oraz indywidualne konsultacje.

 

IV. Świadczenia opiekuńcze bez konieczności rezygnacji z pracy przez rodziców dzieci niepełnosprawnych

 

Projekt przewiduje likwidację wymogu niepodejmowania lub rezygnacji z pracy zarobkowej jako warunku otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego w stosunku do rodziców niepełnosprawnych dzieci w wieku do 16 lat[3]. Nie pozwalając na dodatkową pracę zarobkową, trudne warunki bytowe skazują beneficjentów obu świadczeń opiekuńczych na egzystencję na granicy minimum socjalnego. Stanowią także zachętę do pracy w szarej strefie.

 

V. Zdrowotne świadczenie ciążowe

 

Proponujemy wprowadzenie specjalnego zdrowotnego świadczenia ciążowego. Będzie ono przysługiwało każdej kobiecie chorej w okresie ciąży, która w związku z chorobą nie powinna kontynuować albo podejmować pracy zawodowej i faktycznie nie kontynuuje jej albo nie podejmuje. Takie świadczenie będzie przysługiwało w wysokości 1 000 złmiesięcznie przez cały okres trwania opisanych wyżej okoliczności. W razie pobierania przez kobietę innych zasiłków bądź świadczeń projekt proponuje proporcjonalne obniżenie proponowanej kwoty.

 

VI. Ułatwienie procedury adopcyjnej dziecka poczętego w wyniku zgwałcenia lub niepełnosprawnego

 

Niekiedy obciążenie psychiczne, sytuacja rodzinno-społeczna lub sytuacja ekonomiczna spowodowana zagrożeniem ciężką chorobą dziecka albo też jego pochodzeniem z czynu zabronionego powodują, że rodzicie nie są w stanie lub też niekiedy nie chcą go wychowywać. Proponuje się więc wprowadzić przyspieszony sposób przysposobienia takiego dziecka przez innych rodziców. W tym celu, nowelizując Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz Kodeks postępowania cywilnego, pozwala się na rozpoczęcie procedury wydania tzw. zgody blankietowej, która stanowi konieczny wymóg późniejszego przysposobienia całkowitego, jeszcze przed urodzeniem dziecka. Zgodnie z założeniami projektu, zgoda ma jednak uzyskiwać moc prawną nie wcześniej niż po upływie miesiąca od urodzenia dziecka.

 

VII. Rozwój interwencyjnych ośrodków adopcyjnych

 

Co roku w Polsce porzucanych jest około 800 dzieci z przyczyn innych niż zdrowotne[4]. Wśród najważniejszych powodów wymienia się ubóstwo lub trudności finansowe, samotne rodzicielstwo, bezdomność i bezrobocie, depresje poporodową, przemoc, ciążę w wyniku gwałtu, niepełnosprawność dziecka i uzależnienia. Ponieważ, jak wskazuje GUS, „od lat utrzymuje się tendencja, że im młodsze dziecko, tym większą ma szansę na przysposobienie”[5], proponuje się zobligowanie samorządów wojewódzkich do tworzenia interwencyjnych ośrodków adopcyjnych. W ten sposób projekt zmierza do zapewnienia stabilnego, trwałego i rodzinnego środowiska wychowawczego dzieciom porzuconym, bezpośrednio lub wkrótce po narodzinach. Zarazem ograniczy rozpowszechnione obecnie zjawisko, jakim jest umieszczenie dzieci poniżej 6. roku życia w domach dziecka.

 

VIII.  Reforma sposobu działania domów samotnej matki

 

Proponowane zmiany umożliwią kobietom korzystanie z domów samotnej matki w całej Polsce, znosząc funkcjonujące obecnie rozwiązania, które w praktyce pozwalają tylko na korzystanie z nich na terenie gminy ostatniego miejsca zamieszkania. Odpowiedzą w ten sposób na faktyczne potrzeby matek znajdujących się w trudnych sytuacjach, które często w okresie ciąży chcą zmienić środowisko.

 

IX. Telefon informacyjny dla kobiet i rodzin znajdujących się w trudnej sytuacji w związku z ciążą i wychowaniem dziecka

 

O rozwiązaniach pomocowych oferowanych przez władze publiczne i współpracujące przy ich realizacji organizacje pozarządowe osoby znajdujące się w trudnej sytuacji w związku z ciążą, porodem i wychowaniem dziecka będą mogły się dowiedzieć za pośrednictwem ogólnopolskiego telefonu informacyjnego, za którego ustanowienie zgodnie z założeniami projektu odpowiedzialny będzie minister właściwy do spraw pracy i polityki społecznej.


[1] Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 października 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej.

[2] Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu świadczeń pielęgnacyjnych i opiekuńczych w ramach opieki długoterminowej.

[3] Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. (Dz.U. z 2015, poz. 114 ze zm.) o świadczeniach rodzinnych.

[4] Według danych Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia w 2013 r. było to 849 dzieci, a w 2014 r. 772.

[5] GUS, Pomoc społeczna i opieka nad dzieckiem i rodziną w 2014 r., Warszawa 2015. 

Ochrona życia

07.07.2017

ETPCz: uśmiercenie Charliego Garda to realizacja jego „najlepszego interesu"

Europejski Trybunał Praw Człowieka, określający się często mianem „Sumienia Europy", ostatecznie przesądził o niedopuszczalności dalszego leczenia dziesięciomiesięcznego Charliego Garda. Wyrok uznaje, że uśmiercenie dziecka stanowi realizację jego "najlepszego interesu" i wyraz troski o jego zdrowie.
Czytaj Więcej
Ochrona życia

21.06.2017

Sąd Najwyższy Zjednoczonego Królestwa: Europejska Konwencja Praw Człowieka nie gwarantuje powszechnego dostępu do aborcji

Sąd Najwyższy Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii orzekł, że mieszkańcom Irlandii Północnej nie przysługuje prawo do refundacji kosztów aborcji dokonanej na terenie Anglii. W orzeczeniu podkreślono, że Europejska Konwencja Praw Człowieka nie wymaga od państwa zapewnienia powszechnego dostępu do aborcji, ani tym bardziej finansowania jej ze środków publicznych.
Czytaj Więcej
Ochrona życia

08.06.2017

Rada Naukowa Centrum Bioetyki Ordo Iuris o ellaOne

Stanowisko Rady Naukowej Centrum Bioetyki Instytutu na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris ws. zmiany kategorii dostępności na terenie Polski produktu leczniczego ellaOne
Czytaj Więcej
Ochrona życia

08.06.2017

Analiza Ordo Iuris: brak podstaw prawnych do wprowadzenia programu finansowania in vitro przez Radę m.st. Warszawy

8 czerwca warszawscy radni zdecydują czy miasto będzie finansować procedury in vitro. Instytut Ordo Iuris podnosi zasadnicze wątpliwości prawne w odniesieniu do projektu. Najpoważniejszy zarzut dotyczy braku podstaw prawnych do przyjęcia uchwały przez Radę m.st. Warszawy.
Czytaj Więcej