1

Dwóch mężczyzn skarży się do ETPC na Litwę z powodu braku możliwości sformalizowania ich związku.

2

Instytut Ordo Iuris przedłożył Trybunałowi w Strasburgu opinię przyjaciela sądu, w którym wskazuje, że z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka nie wynika prawo do instytucjonalizacji związków jednopłciowych.

3

We wcześniejszym orzecznictwie Trybunał nakazał uregulowanie statusu par jednopłciowych Włochom, Ukrainie, Bułgarii, Rumunii, Rosji i Polsce.


Para dwóch mężczyzn wniosła skargę przeciwko Litwie do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z powodu braku możliwości zawarcia przez nich „małżeństwa” lub związku partnerskiego. Mężczyźni skarżą się na naruszenie ich prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego (art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka) oraz zakazu dyskryminacji (art. 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka).

Instytut Ordo Iuris, za zgodą Przewodniczącego II Sekcji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, podjął interwencję w postępowaniu w tej sprawie, występując w charakterze przyjaciela sądu. W swoim stanowisku Instytut Ordo Iuris w szczególności wskazał, że:

– małżeństwo jest jedną z najstarszych instytucji prawnych w Europie, głęboko zakorzenioną w prawie konstytucyjnym i międzynarodowym;

– zdefiniowanie małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny nie powinno być postrzegane jako wyraz irracjonalnych uprzedzeń, lecz ma ono racjonalne uzasadnienie w argumentach historycznych, socjologicznych i moralnych;

– z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka nie wynika prawo do instytucjonalizacji związków jednopłciowych. Państwa członkowskie powinny mieć zapewniony szeroki margines swobody w decyzji, jakie udogodnienia i uprawnienia powinny być zarezerwowane dla małżeństw jako związków damsko-męskich, a jakie mogą przysługiwać również osobom w związkach innego rodzaju, w tym jednopłciowych.

Termin wydania wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w tej sprawie nie jest znany. Instytut Ordo Iuris monitoruje ją na bieżąco i będzie informował o kolejnych czynnościach i decyzjach.

Aktualnie w 32 na 46 państw członkowskich Rady Europy pary jednopłciowe mają możliwość sformalizowania związku, w tym w 22 państwach – w formie tzw. małżeństwa. W pozostałych 14 państwach członkowskich prawo krajowe zasadniczo nie reguluje statusu par jednopłciowych jako odrębnej instytucji prawa rodzinnego (Polska, Ukraina, Bułgaria, Rumunia, Albania, Armenia, Azerbejdżan, Bośnia i Hercegowina, Gruzja, Macedonia Północna, Mołdawia, Serbia, Słowacja, Turcja). Jak dotąd, czterem z tych państw Europejski Trybunał Praw Człowieka wprost nakazał uregulowanie tego typu związków: Ukrainie, Bułgarii, Rumunii i Polsce. Trybunał wydawał też wyroki w tych sprawach przeciwko Włochom i Rosji, ale Włochy już wprowadziły związki partnerskie, a Rosja nie jest już członkiem Rady Europy. Trybunał w Strasburgu konsekwentnie podkreśla, że państwa powinny zapewnić jakąś formę prawnego uznania dla stabilnych związków jednopłciowych, ale mają swobodę zarówno w wyborze nazwy (nie musi to być małżeństwo), jak i w zakresie szczegółowych uprawnień, jakie mają takim związkom przysługiwać.

Sprawa D.S. i R.Š. v. Litwa, skarga nr 11326/24.

Zobacz też:

Źródło zdjęcia okładkowego: iStock

Czytaj więcej

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
11 września 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Zapowiadane na 12–13 września w Warszawie „targi surogacyjne” firmy BioTexCom…

Sześć organizacji prawniczych w obronie autonomii Akademii Wymiaru Sprawiedliwości
11 września 2026

Sześć organizacji prawniczych w obronie autonomii Akademii Wymiaru Sprawiedliwości

Ordo Iuris i pięć innych organizacji prawniczych ogłosiło wspólne stanowisko…

Płeć jako kryterium wyboru Sekretarza Generalnego ONZ. Przewodnicząca Zgromadzenia Ogólnego ogłasza „test wiarygodności” Organizacji
11 września 2026

Płeć jako kryterium wyboru Sekretarza Generalnego ONZ. Przewodnicząca Zgromadzenia Ogólnego ogłasza „test wiarygodności” Organizacji

Annalena Baerbock, ustępująca przewodnicząca Zgromadzenia Ogólnego ONZ, w liście podsumowującym…

Collegium Intermarium zniszczone przez rząd Donalda Tuska. Środowisko Ordo Iuris nie odpowiada za uczelnię od 2024 roku
11 września 2026

Collegium Intermarium zniszczone przez rząd Donalda Tuska. Środowisko Ordo Iuris nie odpowiada za uczelnię od 2024 roku

10 września 2026 r. media poinformowały o decyzji Ministra Nauki…

Krytyka „samoidentyfikacji płci” i eutanazji – raport Specjalnego Sprawozdawcy ONZ o przemocy wobec starszych kobiet
10 września 2026

Krytyka „samoidentyfikacji płci” i eutanazji – raport Specjalnego Sprawozdawcy ONZ o przemocy wobec starszych kobiet

Specjalny Sprawozdawca ONZ ds. przemocy wobec kobiet przygotował raport broniący…

Surogacja to sprzedaż dzieci. Ordo Iuris w międzynarodowej koalicji apelującej do Komitetu Praw Dziecka ONZ
8 września 2026

Surogacja to sprzedaż dzieci. Ordo Iuris w międzynarodowej koalicji apelującej do Komitetu Praw Dziecka ONZ

Instytut Ordo Iuris przystąpił do międzynarodowej koalicji organizacji, które w…

Po interwencji Ordo Iuris „dobro społeczeństwa” wraca do rządowego projektu nowelizacji prawa rodzinnego
8 września 2026

Po interwencji Ordo Iuris „dobro społeczeństwa” wraca do rządowego projektu nowelizacji prawa rodzinnego

Ministerstwo Sprawiedliwości przywróciło do projektu ustawy o pieczy współdzielonej przepis…

Zamówili dziecko i domagali się jego zabicia. Walka surogacyjnej matki o prawo do opieki nad synem
7 września 2026

Zamówili dziecko i domagali się jego zabicia. Walka surogacyjnej matki o prawo do opieki nad synem

W Teksasie toczy się spór o opiekę nad noworodkiem poczętym…

Banery pro-life nie są „nieprzyzwoite”. Sąd uniewinnił działaczkę Fundacji Pro-Prawo do Życia
7 września 2026

Banery pro-life nie są „nieprzyzwoite”. Sąd uniewinnił działaczkę Fundacji Pro-Prawo do Życia

Sąd Okręgowy w Katowicach uniewinnił działaczkę Fundacji Pro-Prawo do Życia,…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
4 września 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Wraz z początkiem roku szkolnego Instytut Ordo Iuris opublikował praktyczny…