1

Dwóch mężczyzn skarży się do ETPC na Litwę z powodu braku możliwości sformalizowania ich związku.

2

Instytut Ordo Iuris przedłożył Trybunałowi w Strasburgu opinię przyjaciela sądu, w którym wskazuje, że z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka nie wynika prawo do instytucjonalizacji związków jednopłciowych.

3

We wcześniejszym orzecznictwie Trybunał nakazał uregulowanie statusu par jednopłciowych Włochom, Ukrainie, Bułgarii, Rumunii, Rosji i Polsce.


Para dwóch mężczyzn wniosła skargę przeciwko Litwie do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z powodu braku możliwości zawarcia przez nich „małżeństwa” lub związku partnerskiego. Mężczyźni skarżą się na naruszenie ich prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego (art. 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka) oraz zakazu dyskryminacji (art. 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka).

Instytut Ordo Iuris, za zgodą Przewodniczącego II Sekcji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, podjął interwencję w postępowaniu w tej sprawie, występując w charakterze przyjaciela sądu. W swoim stanowisku Instytut Ordo Iuris w szczególności wskazał, że:

– małżeństwo jest jedną z najstarszych instytucji prawnych w Europie, głęboko zakorzenioną w prawie konstytucyjnym i międzynarodowym;

– zdefiniowanie małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny nie powinno być postrzegane jako wyraz irracjonalnych uprzedzeń, lecz ma ono racjonalne uzasadnienie w argumentach historycznych, socjologicznych i moralnych;

– z Europejskiej Konwencji Praw Człowieka nie wynika prawo do instytucjonalizacji związków jednopłciowych. Państwa członkowskie powinny mieć zapewniony szeroki margines swobody w decyzji, jakie udogodnienia i uprawnienia powinny być zarezerwowane dla małżeństw jako związków damsko-męskich, a jakie mogą przysługiwać również osobom w związkach innego rodzaju, w tym jednopłciowych.

Termin wydania wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w tej sprawie nie jest znany. Instytut Ordo Iuris monitoruje ją na bieżąco i będzie informował o kolejnych czynnościach i decyzjach.

Aktualnie w 32 na 46 państw członkowskich Rady Europy pary jednopłciowe mają możliwość sformalizowania związku, w tym w 22 państwach – w formie tzw. małżeństwa. W pozostałych 14 państwach członkowskich prawo krajowe zasadniczo nie reguluje statusu par jednopłciowych jako odrębnej instytucji prawa rodzinnego (Polska, Ukraina, Bułgaria, Rumunia, Albania, Armenia, Azerbejdżan, Bośnia i Hercegowina, Gruzja, Macedonia Północna, Mołdawia, Serbia, Słowacja, Turcja). Jak dotąd, czterem z tych państw Europejski Trybunał Praw Człowieka wprost nakazał uregulowanie tego typu związków: Ukrainie, Bułgarii, Rumunii i Polsce. Trybunał wydawał też wyroki w tych sprawach przeciwko Włochom i Rosji, ale Włochy już wprowadziły związki partnerskie, a Rosja nie jest już członkiem Rady Europy. Trybunał w Strasburgu konsekwentnie podkreśla, że państwa powinny zapewnić jakąś formę prawnego uznania dla stabilnych związków jednopłciowych, ale mają swobodę zarówno w wyborze nazwy (nie musi to być małżeństwo), jak i w zakresie szczegółowych uprawnień, jakie mają takim związkom przysługiwać.

Sprawa D.S. i R.Š. v. Litwa, skarga nr 11326/24.

Zobacz też:

Źródło zdjęcia okładkowego: iStock

Czytaj więcej

Po interwencji Ordo Iuris, mała Iga wróciła z mamą do domu
27 lipca 2026

Po interwencji Ordo Iuris, mała Iga wróciła z mamą do domu

Międzyleski Szpital Specjalistyczny ostatecznie wydał wypis dla pani Magdaleny i…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
24 lipca 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Adwokaci Centrum Interwencji Procesowej Ordo Iuris złożyli pilny wniosek do…

Szpital nie chce wydać matce zdrowego noworodka. Dramat mamy zmarłego Oskarka trwa
24 lipca 2026

Szpital nie chce wydać matce zdrowego noworodka. Dramat mamy zmarłego Oskarka trwa

Szpital w warszawskim Międzylesiu odmawia wydania pani Magdzie zdrowej, nowo…

Rada Praw Człowieka ONZ: 26 państw Unii Europejskiej skrytykowało raport ws. ochrony macierzyństwa. Włochy jedynym państwem UE, które nie przyłączyło się do stanowiska
24 lipca 2026

Rada Praw Człowieka ONZ: 26 państw Unii Europejskiej skrytykowało raport ws. ochrony macierzyństwa. Włochy jedynym państwem UE, które nie przyłączyło się do stanowiska

Podczas 62. sesji Rady Praw Człowieka ONZ 26 państw Unii…

Francja legalizuje „pomoc w umieraniu”. Zgromadzenie Narodowe przesądziło o losach ustawy
22 lipca 2026

Francja legalizuje „pomoc w umieraniu”. Zgromadzenie Narodowe przesądziło o losach ustawy

Francuskie Zgromadzenie Narodowe uchwaliło ustawę legalizującą „pomoc w umieraniu”, dopuszczającą…

Instytut Ordo Iuris interweniuje w precedensowej sprawie deportacji dżihadysty do Tunezji
22 lipca 2026

Instytut Ordo Iuris interweniuje w precedensowej sprawie deportacji dżihadysty do Tunezji

Instytut Ordo Iuris przystąpił jako przyjaciel sądu do precedensowej sprawy…

Włochy i Chile budują międzynarodową koalicję na rzecz zakazu surogacji.
20 lipca 2026

Włochy i Chile budują międzynarodową koalicję na rzecz zakazu surogacji.

Włochy, Chile, Kamerun i Stolica Apostolska przedstawiły w Genewie wspólną…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
17 lipca 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Sąd Rejonowy w Zamościu nieprawomocnie skazał na 3000 zł grzywny…

Prezydent zawetował ustawę o „statusie osoby najbliższej”. Konstytucja obroniona
17 lipca 2026

Prezydent zawetował ustawę o „statusie osoby najbliższej”. Konstytucja obroniona

Prezydent RP odmówił podpisania ustawy o statusie osoby najbliższej w…

„To mogłam być ja”. Młoda matka skazana za krytykę masowej imigracji. Ordo Iuris zapowiada apelację
17 lipca 2026

„To mogłam być ja”. Młoda matka skazana za krytykę masowej imigracji. Ordo Iuris zapowiada apelację

Sąd Rejonowy w Zamościu skazał nieprawomocnie 21-letnią Oliwię Olejniczak na…