„Reforma26. Kompas Jutra” zagrożeniem dla polskiej szkoły. Ordo Iuris wraz z KROPS apeluje o weto prezydenckie

Uchwalona przez Sejm i Senat ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw, będąca elementem głębokiej, niebezpiecznej reformy programowej w polskiej szkole, oczekuje obecnie na podpis Prezydenta. Założenia kompleksowych zmian, o których Instytut Ordo Iuris pisał m.in. w analizach z sierpnia, września i listopada budzą poważne i uzasadnione obawy środowisk edukacyjnych, nauczycielskich oraz rodzicielskich. Wspierana przez ekspertów Ordo Iuris Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły (KROPS), zrzeszająca obecnie już 91 organizacji pozarządowych, zaapelowała do Prezydenta RP Karola Nawrockiego o zawetowanie ustawy przekazanej mu do podpisu 28 listopada. Eksperci KROPS i Ordo Iuris wskazują, że planowana reforma nie tylko nie rozwiązuje realnych problemów polskiej szkoły, lecz wprowadza model edukacji oderwany od antropologicznych, kulturowych i konstytucyjnych podstaw wychowania.

Konferencja prasowa Koalicji

3 grudnia w Sekretariacie Konferencji Episkopatu Polski odbyła się konferencja prasowa pt. „«Reforma26. Kompas Jutra» zagrożeniem dla polskiej szkoły”. Spotkanie poprowadziła Elżbieta Lachman, rzecznik prasowa KROPS, a wystąpienia ekspertów stanowiły rzeczową analizę destrukcyjnego charakteru zmian wdrażanych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej. Wśród pięciorga prelegentów głos zabrali również dwaj przedstawiciele Instytutu Ordo Iuris, których wystąpienia skupiły się na merytorycznych i prawnych aspektach krytykowanej reformy.

Dr Artur Górecki, Dyrektor Centrum Edukacyjnego Ordo Iuris podkreślił, że dokonywana przez MEN reforma, zamiast prowadzić uczniów do dojrzałości intelektualnej i moralnej, staje się eksperymentem społecznym zapominającym o fundamencie, jakim jest rozpoznanie dotyczące tego, kim jest człowiek i czego wymaga jego natura. Wskazał, że nowa podstawa programowa, którą MEN chce wprowadzić, nie jest narzędziem rozwoju intelektualnego, ale ideologizacji i formatowania ucznia według tego, na jakie jest aktualne polityczne i ekonomiczne zapotrzebowanie.

– Nie liczy się rozwój człowieka jako człowieka, tylko liczy się ten wymiar utylitarny – wskazał dr Górecki.

Z kolei mec. Marek Puzio, starszy analityk Ordo Iuris, koordynujący w Instytucie program „Chrońmy Dzieci! Szkoła i Edukacja”, zwrócił uwagę między innymi na zawarcie w ustawie z dnia 21 listopada 2025 r. niebezpiecznej zasady w postaci domyślnej zgody rodziców na udział dziecka w zajęciach fakultatywnych.

– Taka sytuacja, która jest w ustawie może prowadzić do tego, że rodzic nie otrzyma na czas informacji o jakichś zajęciach fakultatywnych, wchodzących również w obszar wychowania, który jest zarezerwowany w pierwszej kolejności dla rodzica i dowie się po fakcie, że jego dziecko brało udział np. w pogadance na temat tolerancji i przeciwdziałania dyskryminacji ze względu na orientację seksualną czy tożsamość płciową. Jest to zatem realne zagrożenie konstytucyjnej zasady pierwszeństwa wychowawczego rodziców – podkreślił prawnik.

Puzio przypomniał także o obywatelskim projekcie ustawy „Tak dla religii i etyki w szkole”, pod którym podpisało się ponad pół miliona obywateli i który jest już po pierwszym czytaniu w Sejmie. Wyraził przy tym nadzieję, że nowy Marszałek Sejmu nie będzie blokował prac nad projektem.

Wspólnym przesłaniem konferencji było jednoznaczne wskazanie: Reforma26 jest eksperymentem groźnym dla jakości polskiej edukacji, zachowania tożsamości kulturowej i narodowej polskiego ucznia oraz praw rodziców w szkole.

Apel KROPS i Ordo Iuris do Prezydenta RP

Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły złożyła w Kancelarii Prezydenta RP list, w którym apeluje do prezydenta Karola Nawrockiego o zawetowanie ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. List KROPS wskazuje m.in. na przewidywane konsekwencje wdrożenia reformy: pozbawienie szkoły funkcji przekaziciela polskiego kodu kulturowego, sukcesywne obniżanie poziomu edukacji, otwarcie szkoły na propagandę ideologiczną.

List KROPS, wraz z pismem przewodnim podpisanym przez mec. Jerzego Kwaśniewskiego – prezesa Instytutu Ordo Iuris, został złożony w Kancelarii Prezydenta RP 28 listopada, a zatem w ten sam dzień, w którym przekazano Prezydentowi do podpisania ustawę z 21 listopada.

Narodowe konsultacje społeczne – jednoznaczny sprzeciw wobec reformy

KROPS przeprowadził w dniach 23 listopada – 1 grudnia pierwszy etap ogólnopolskich konsultacji dotyczących nowej podstawy programowej i kierunku zmian w systemie edukacji. Wzięło w nich udział 1659 osób, a wyniki jednoznacznie wskazują masowy sprzeciw wobec reform MEN. Z wyników dowiadujemy się m.in., że:

– 85% ankietowanych postuluje likwidację przedmiotu edukacja zdrowotna i omawianie kwestii dotyczących zdrowia na innych przedmiotach, tak jak było dotychczas, a ponadto przywrócenie zajęć promujących wartość rodziny opartej o trwałe małżeństwo kobiety i mężczyzny;

– 99% wskazuje, że to rodzice, a nie państwo i szkoła, powinni decydować o wartościach leżących u podstaw wychowania dziecka.
– 97% domaga się natychmiastowego wstrzymania reformy i rozpoczęcia szerokiej debaty społecznej.

Wyniki konsultacji również zostały przekazane formalnie do Kancelarii Prezydenta RP jako dowód na brak społecznego mandatu dla reformy.

Trwają konsultacje publiczne MEN

Koalicja na Rzecz Ocalenia Polskiej Szkoły, przy aktywnym wsparciu ekspertów Ordo Iuris, aktualnie pracuje nad uwagami do projektu rozporządzenia Ministra Edukacji określającego nową podstawę programową kształcenia ogólnego dla szkół podstawowych. Obszerny raport na temat projektu podstawy programowej z historii, autorstwa dyrektora Centrum Edukacyjnego Ordo Iuris dra Artura Góreckiego, został opublikowany na stronie Instytutu już 3 grudnia. Autor przypomina w nim, że „na skutek zmian w podstawie programowej przedmiotu historia dla szkół podstawowych – wprowadzonych od 1 września 2024 r. – znacznie uszczuplono zakres treści nauczania” oraz że „działania te należy uznać za destrukcyjne dla edukacji historycznej, gdyż prowadzą one do zerwania z kulturą zakorzenienia, odrzucają bowiem elementy konstytutywne dla cywilizacji łacińskiej i narodowej kultury polskiej”.

Konkluzje i uwagi zawarte w raporcie będą składową opinii złożonej do MEN w ramach trwających do 18 grudnia konsultacji publicznych projektu rozporządzenia w sprawie nowej podstawy programowej dla szkół podstawowych.