· Sąd Okręgowy w Przemyślu uwzględnił odwołanie od decyzji wójta Gminy Przeworsk, zakazującej manifestacji rolników na autostradzie A4.

· Początkowo wójt zgodził się na zgromadzenie, jednak później zakazał jego przeprowadzenia w części dotyczącej organizacji blokady autostrady.

· Rolnik organizujący manifestację złożył w tej sprawie odwołanie do sądu w Przemyślu.

· Prawnicy Ordo Iuris, którzy reprezentowali organizatora, wskazywali na naruszenie przez wójta przepisów Konstytucji RP i aktów prawa międzynarodowego, poprzez nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenie wolności zgromadzeń.

· Pełnomocnicy rolnika podkreślali też, że wójt błędnie ocenił, iż demonstracja narusza prawo karne.

· Sąd Okręgowy podzielił argumentację Ordo Iuris i uchylił decyzję o zakazie manifestacji.

Zawiadomienie o zgromadzeniu mającym się odbyć 20 marca wpłynęło do wójta Gminy Przeworsk 13 marca. Dotyczyło ono demonstracji na drodze nr 835 Gwizdaj – Gorliczyna oraz blokady autostrady A4. Dzień po zgłoszeniu, wójt przekazał wnioskodawcy informację o pozytywnym rozpatrzeniu zgłoszenia. Jednak 15 marca zapadła decyzja o zakazie organizacji zgromadzenia publicznego w części dotyczącej przeprowadzenia blokady autostrady A4. Od tej decyzji zostało złożone odwołanie do Sądu Okręgowego w Przemyślu.

18 marca w godzinach popołudniowych sąd poinformował o wyznaczeniu rozprawy w tej sprawie na godz. 9 następnego dnia. Szybkość postępowania wynikała z tego, że przepisy Prawa o zgromadzeniach określają specyficzny 24-godzinny tryb postępowania. Zgodnie z tym trybem, organizator zgromadzenia ma 24 godziny na złożenie odwołania od decyzji wójta, a następnie Sąd Okręgowy ma 24 godziny na rozpoznanie odwołania.

Pełnomocnicy organizatora z Instytutu Ordo Iuris zarzucali, że decyzja wójta narusza przepisy Konstytucji RP oraz Karty Praw Podstawowych UE i Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Wskazywali przy tym na nieuzasadnione i nieproporcjonalne ograniczenie wolności zgromadzeń. Ponadto argumentowali, że organ, wydając skarżoną decyzję, naruszył przepisy ustawy Prawo o zgromadzeniach, błędnie uznając, że odbycie zgromadzenia narusza przepisy karne.

Prawnicy Ordo Iuris wskazywali, że wolność zgromadzania się i wolność stowarzyszania się jest gwarantowana na wszystkich poziomach, a zatem zarówno na poziomie narodowym (czyli państw członkowskich), jak i na poziomie ponadnarodowym – całej Unii Europejskiej. Jest to wolność, która stanowi jeden z podstawowych elementów demokratycznego państwa prawa i ustroju demokratycznego. Z uwagi na ten fakt, wszelkie ograniczenia wolności zgromadzeń powinny być traktowane jako wyjątek, a przesłanki umożliwiające zakaz przeprowadzenia zgromadzenia nie mogą być interpretowane rozszerzająco. W szczególności nie mogą opierać się wyłącznie na ogólnych prognozach, domysłach lub przypuszczeniach, a wykładnia art. 14 Prawo o zgromadzeniach uwzględniać musi wspomniane wartości i normy wyższego rzędu, wynikające z Konstytucji RP i przepisów prawa międzynarodowego. Co więcej, postępowanie, które uniemożliwia realizację wolności pokojowych zgromadzeń z powodu utrudnień w ruchu, jest sprzeczne z wykładnią art. 57 Konstytucji RP.

Ponadto, w ocenie prawników, wójt, uzasadniając decyzję o zakazie zgromadzenia, nie przeprowadził analizy, tylko wydał decyzję uwzględniającą żądanie Komendanta Powiatowego Policji, który w ogóle nie był uczestnikiem postępowania. Prawnicy w toku postępowania wskazywali również, że protesty rolników odbywają się od pewnego czasu w całym kraju i polegają na manifestacjach na drogach różnych kategorii (także autostradach). Dotychczasowe doświadczenia z tymi protestami przemawiają za przyjęciem pokojowego charakteru zgromadzeń, podczas których nie odnotowano jakichkolwiek szkód w mieniu lub zagrożenia zdrowia albo życia. Sąd Okręgowy w Przemyślu podzielił argumentację Ordo Iuris, uwzględnił odwołanie i uchylił zaskarżoną decyzję.

Postanowienie Sądu nie jest prawomocne. Wójtowi przysługuje prawo do złożenia zażalenia do sądu apelacyjnego w terminie 24 godzin od jego wydania, a sąd apelacyjny takie zażalenie rozpoznaje także w terminie 24 godzin. Jednak, zgodnie z art. 16 ust. 6 Prawa o zgromadzeniach, postanowienie sądu pierwszej instancji podlega natychmiastowemu wykonaniu. Oznacza to, że pomimo braku prawomocnego orzeczenia w tej sprawie zaplanowane jutrzejsze zgromadzenie będzie mogło się odbyć.

 

Czytaj więcej

Inwigilacja uczniów i ich rodzin pod płaszczykiem diagnozy? Ordo Iuris udostępnia rodzicom wzór sprzeciwu
2 lutego 2026

Inwigilacja uczniów i ich rodzin pod płaszczykiem diagnozy? Ordo Iuris udostępnia rodzicom wzór sprzeciwu

Stosowanie oceny funkcjonalnej wobec ucznia wbrew woli rodziców godzi w…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
30 stycznia 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Sąd Rejonowy w Toruniu skazał emerytkę, przeciwko której wytoczono proces…

Perspektywa współpracy USA z krajami wyszehradzkimi. Ordo Iuris na konferencji w Waszyngtonie
30 stycznia 2026

Perspektywa współpracy USA z krajami wyszehradzkimi. Ordo Iuris na konferencji w Waszyngtonie

Konferencja zwróciła uwagę, że wielka zmiana, jaka dokonuje się w…

Nowy mechanizm finansowania obronności w Unii Europejskiej. Kolejne narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?
30 stycznia 2026

Nowy mechanizm finansowania obronności w Unii Europejskiej. Kolejne narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?

W rozporządzeniu zastosowano tzw. mechanizm warunkowości, którego istotą jest powiązanie…

Unijny Komitet: odmowa aborcji to przemoc, trzeba finansować organizacje proaborcyjne
30 stycznia 2026

Unijny Komitet: odmowa aborcji to przemoc, trzeba finansować organizacje proaborcyjne

Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny stwierdza, że odmowa lub utrudnianie aborcji stanowi „przemoc…

Schorowana emerytka skazana na więzienie w zawieszeniu za wpis o Jerzym Owsiaku
28 stycznia 2026

Schorowana emerytka skazana na więzienie w zawieszeniu za wpis o Jerzym Owsiaku

Sąd podkreślił, że dał wiarę jedynie zeznaniom Jerzego Owsiaka, który,…

Protestujący rolnik pozostanie w areszcie. Ordo Iuris alarmuje o naruszeniu prawa do obrony
27 stycznia 2026

Protestujący rolnik pozostanie w areszcie. Ordo Iuris alarmuje o naruszeniu prawa do obrony

Sprawą zajmuje się jeden ze specjalnych zespołów prokuratorów utworzonych przez…

Sprzeciw wobec „prawa do aborcji” i „praw reprodukcyjnych”. Stanowisko USA w sprawie dokumentów ONZ
26 stycznia 2026

Sprzeciw wobec „prawa do aborcji” i „praw reprodukcyjnych”. Stanowisko USA w sprawie dokumentów ONZ

Szczególne znaczenie mają jednoznaczne deklaracje dotyczące biologicznego rozumienia płci, odrzucenia…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
23 stycznia 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił postanowienie Prokuratury Rejonowej Warszawa –…

Prokuratura musi ścigać aborcyjną „przychodnię”. Sąd uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania
23 stycznia 2026

Prokuratura musi ścigać aborcyjną „przychodnię”. Sąd uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania

W ocenie sądu, decyzja prokuratury była przedwczesna i oparta o…