Zbliżający się początek nowego roku szkolnego to okres wytężonej aktywności organizacji promujących postulaty ruchu LGBT, wulgarny model edukacji seksualnej oraz zakorzenioną w ideologii gender tzw. „edukację antydyskryminacyjną”. Próby wejścia ideologicznych aktywistów na teren szkoły są aktualnie mniej zauważane w związku z przykuwającym uwagę rodziców i mediów tematem organizacji zajęć w czasie pandemii. Ideologiczne warsztaty bywały nawet wspierane przez władze kilku miast. Z tego względu, Instytut Ordo Iuris przygotował analizę uprawnień kuratorów oświaty w kontekście sprzecznych z prawem działań jednostek samorządu terytorialnego. Ekspert Instytutu przypomina, że władze lokalne nie mają kompetencji do kształtowania programów zajęć w szkołach, a do takich prób dochodziło w Warszawie, Gdańsku czy Poznaniu. Kuratorzy posiadają za to odpowiednie narzędzia reakcji w tego typu sytuacjach.

Zbliżający się początek nowego roku szkolnego to okres wytężonej aktywności organizacji promujących postulaty ruchu LGBT, wulgarny model edukacji seksualnej oraz zakorzenioną w ideologii gender tzw. „edukację antydyskryminacyjną”. Próby wejścia ideologicznych aktywistów na teren szkoły są aktualnie mniej zauważane w związku z przykuwającym uwagę rodziców i mediów tematem organizacji zajęć w czasie pandemii. Ideologiczne warsztaty bywały nawet wspierane przez władze kilku miast. Z tego względu, Instytut Ordo Iuris przygotował analizę uprawnień kuratorów oświaty w kontekście sprzecznych z prawem działań jednostek samorządu terytorialnego. Ekspert Instytutu przypomina, że władze lokalne nie mają kompetencji do kształtowania programów zajęć w szkołach, a do takich prób dochodziło w Warszawie, Gdańsku czy Poznaniu. Kuratorzy posiadają za to odpowiednie narzędzia reakcji w tego typu sytuacjach.

PRZECZYTAJ MEMORANDUM – LINK

Zajęcia prowadzone przez inspirowane ideologicznie organizacje często odbywają się bez wiedzy i zgody rodziców, którzy dowiadują się o nich po fakcie. Także ich programy nauczania i materiały dydaktyczne nie są udostępniane rodzicom, których (o ile w ogóle) informuje się jedynie hasłowo co do tematyki warsztatów. Podniesienie wśród rodziców świadomości powyższych zagrożeń – w skutek m.in. szeregu akcji Instytutu Ordo Iuris takich jak rozpowszechnienie rodzicielskiego oświadczenia wychowawczego i poradnika o prawach rodziców – utrudniło dostęp do szkół kontrowersyjnych organizacji. Ich reakcją okazało się kreowanie nowych, wątpliwych prawnie, metod dotarcia do uczniów, czego przykładem może być ostatnia edycja akcji „Tęczowy Piątek”. Co więcej, do wysiłków tych dołączyły się władze samorządowe niektórych polskich miast, takich jak Warszawa, Gdańsk czy Poznań, które aktywnie zaczęły wspierać i promować ideologiczne zajęcia. Działania takie budzą poważne wątpliwości prawne, co wymaga reakcji kuratoriów oświaty. 

Każda tego rodzaju próba, podejmowana bądź na poziomie konkretnej szkoły bądź przez organy prowadzące, powinna być przedmiotem obserwacji, analizy i oceny kuratorów, którzy nie są pozbawieni narzędzi skutecznej interwencji w sytuacji naruszenia obowiązujących norm prawnych. Przede wszystkim, wobec niezgodnego z przepisami ustawy działania jednostek samorządu terytorialnego, Prawo oświatowe przewiduje dwa typy reakcji kuratora oświaty. Po pierwsze, jeżeli organ prowadzący prowadzi działalność z naruszeniem przepisów Prawa oświatowego lub ustawy o systemie oświaty albo rozporządzeń wydanych na ich podstawie, organ sprawujący nadzór pedagogiczny może polecić, w drodze decyzji, usunięcie uchybień w wyznaczonym terminie.  Po drugie, jeżeli wspomniane naruszenie nastąpiło w uchwale lub zarządzeniu organu jednostki samorządu terytorialnego, kurator oświaty jest obowiązany niezwłocznie powiadomić o tym naruszeniu wojewodę.

Kuratorzy oświaty dysponują zatem narzędziami prawnymi pozwalającymi skutecznie sprzeciwić się sprzecznym z prawem działaniom jednostek samorządu terytorialnego w obszarze edukacji. Kluczowe dla podjęcia stosownej reakcji przez kuratora oświaty jest rozstrzygnięcie czy dane działanie jednostki samorządu terytorialnego albo uchwała lub zarządzenie jej organu narusza przepisy prawa oświatowego. 

„Analiza tych przepisów prowadzi do wniosku, że jednostki samorządu terytorialnego nie posiadają kompetencji pozwalających na wprowadzanie do szkół treści nauczania objętych zakresem podstawy programowej, w szczególności nie są uprawnione do wprowadzania zajęć z tzw. edukacji antydyskryminacyjnej” i „edukacji seksualnej”. Ponadto, podejmowane przez niektóre samorządy działania zmierzające do wprowadzenia takich zajęć są pozbawione podstaw prawnych oraz stanowią wkroczenie w zakres kompetencji ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Są, tym samym, sprzeczne z normami konstytucyjnymi, samorządowymi ustawami ustrojowymi i Prawem oświatowym. Co więcej, zajęcia tzw. „edukacji antydyskryminacyjnej” i „edukacji seksualnej” sprzeciwiają się wyrażonemu w podstawie programowej modelowi przekazywania wiedzy w zakresie seksualności stanowiącemu wyraz określonej preferencji aksjologicznej wynikającej z Konstytucji RP” – zauważa adw. Rafał Dorosiński, Dyrektor Centrum Analiz Prawnych Ordo Iuris.

 

Czytaj więcej

Inwigilacja uczniów i ich rodzin pod płaszczykiem diagnozy? Ordo Iuris udostępnia rodzicom wzór sprzeciwu
2 lutego 2026

Inwigilacja uczniów i ich rodzin pod płaszczykiem diagnozy? Ordo Iuris udostępnia rodzicom wzór sprzeciwu

Stosowanie oceny funkcjonalnej wobec ucznia wbrew woli rodziców godzi w…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
30 stycznia 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Sąd Rejonowy w Toruniu skazał emerytkę, przeciwko której wytoczono proces…

Perspektywa współpracy USA z krajami wyszehradzkimi. Ordo Iuris na konferencji w Waszyngtonie
30 stycznia 2026

Perspektywa współpracy USA z krajami wyszehradzkimi. Ordo Iuris na konferencji w Waszyngtonie

Konferencja zwróciła uwagę, że wielka zmiana, jaka dokonuje się w…

Nowy mechanizm finansowania obronności w Unii Europejskiej. Kolejne narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?
30 stycznia 2026

Nowy mechanizm finansowania obronności w Unii Europejskiej. Kolejne narzędzie wywierania wpływu na państwa członkowskie?

W rozporządzeniu zastosowano tzw. mechanizm warunkowości, którego istotą jest powiązanie…

Unijny Komitet: odmowa aborcji to przemoc, trzeba finansować organizacje proaborcyjne
30 stycznia 2026

Unijny Komitet: odmowa aborcji to przemoc, trzeba finansować organizacje proaborcyjne

Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny stwierdza, że odmowa lub utrudnianie aborcji stanowi „przemoc…

Schorowana emerytka skazana na więzienie w zawieszeniu za wpis o Jerzym Owsiaku
28 stycznia 2026

Schorowana emerytka skazana na więzienie w zawieszeniu za wpis o Jerzym Owsiaku

Sąd podkreślił, że dał wiarę jedynie zeznaniom Jerzego Owsiaka, który,…

Protestujący rolnik pozostanie w areszcie. Ordo Iuris alarmuje o naruszeniu prawa do obrony
27 stycznia 2026

Protestujący rolnik pozostanie w areszcie. Ordo Iuris alarmuje o naruszeniu prawa do obrony

Sprawą zajmuje się jeden ze specjalnych zespołów prokuratorów utworzonych przez…

Sprzeciw wobec „prawa do aborcji” i „praw reprodukcyjnych”. Stanowisko USA w sprawie dokumentów ONZ
26 stycznia 2026

Sprzeciw wobec „prawa do aborcji” i „praw reprodukcyjnych”. Stanowisko USA w sprawie dokumentów ONZ

Szczególne znaczenie mają jednoznaczne deklaracje dotyczące biologicznego rozumienia płci, odrzucenia…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
23 stycznia 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił postanowienie Prokuratury Rejonowej Warszawa –…

Prokuratura musi ścigać aborcyjną „przychodnię”. Sąd uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania
23 stycznia 2026

Prokuratura musi ścigać aborcyjną „przychodnię”. Sąd uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania

W ocenie sądu, decyzja prokuratury była przedwczesna i oparta o…