1

12 listopada 2026 roku premier Węgier Péter Magyar zapowiedział zmianę rozporządzenia z 2022 roku, które uzależnia dostęp do aborcji od zapoznania kobiety z oznakami funkcji życiowych dziecka, w praktyce zwykle z biciem jego serca.

2

Po zmianie lekarz tylko raz poinformuje kobietę o takiej możliwości, a skorzystanie z niej będzie dobrowolne. Przesłanki i terminy dopuszczalności aborcji mają pozostać bez zmian.

3

W ramach tego samego pakietu rząd zapowiedział zniesienie recepty na pigułkę „dzień po” dla osób, które ukończyły 14 lat, oraz złożenie wniosku o ratyfikację Konwencji stambulskiej.

4

W konsultacjach przeprowadzonych przez węgierskie ministerstwo zdrowia większość stanowisk poparła uchylenie lub gruntowną zmianę rozporządzenia, a także dopuszczenie aborcji farmakologicznej.

5

Organizacje broniące życia, m.in. Węgierskie Towarzystwo Bioetyczne, sprzeciwiły się zarówno zniesieniu recepty na pigułkę „dzień po”, jak i dopuszczeniu aborcji farmakologicznej.


W czwartek 12 listopada 2026 roku premier Węgier Péter Magyar ogłosił w nagraniu na Facebooku pakiet zmian, który rząd przedstawia jako reformę praw kobiet i walkę z przemocą wobec kobiet. Jego najważniejszym elementem jest zapowiedź zmiany tzw. rozporządzenia o biciu serca, wydanego w 2022 roku przez rząd Viktora Orbána. Zgodnie z tym rozporządzeniem kobieta przed aborcją musi przedstawić orzeczenie lekarskie potwierdzające, że w jednoznaczny sposób zapoznano ją z oznakami funkcji życiowych dziecka. W praktyce oznacza to zwykle wysłuchanie bicia jego serca.

W ramach pakietu rząd zapowiedział także zniesienie recepty na tzw. pigułkę „dzień po” dla osób, które ukończyły 14 lat. Magyar zadeklarował również, że jego partia Tisza złoży w parlamencie wniosek o ratyfikację Konwencji stambulskiej, którą w 2020 roku Zgromadzenie Narodowe odrzuciło w „Deklaracji politycznej o ochronie dzieci i kobiet”. Deputowani wskazali wtedy, iż nie chcą wprowadzać do prawa krajowego koncepcji gender, która odbiega od przekonań większości Węgrów.

Prawne uregulowania dotyczące aborcji na Węgrzech

Warunki dopuszczalności aborcji na Węgrzech określa ustawa z 1992 roku o ochronie życia płodu (1992. évi LXXIX. törvény a magzati élet védelméről). Już w preambule stwierdza ona, że życie płodu, które zaczyna się od poczęcia, zasługuje na szacunek i ochronę. Ustawa dopuszcza aborcję do 12. tygodnia ciąży w czterech przypadkach: gdy ciąża zagraża zdrowiu kobiety, gdy istnieje prawdopodobieństwo ciężkiej niepełnosprawności dziecka, gdy ciąża jest wynikiem przestępstwa oraz gdy kobieta znajduje się w tzw. ciężkiej sytuacji kryzysowej. W niektórych przypadkach, m.in. przy wysokim prawdopodobieństwie ciężkiej wady płodu, ustawa dopuszcza aborcję także w późniejszym okresie ciąży. Jeśli kobieta powołuje się na ciężką sytuację kryzysową, musi dwukrotnie spotkać się z pracownikiem Służby Ochrony Rodziny (Családvédelmi Szolgálat), przy czym drugie spotkanie może się odbyć najwcześniej trzeciego dnia po pierwszym.

Rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych nr 29/2022 [29/2022. (IX. 12.) BM rendelet] zmieniło wzór wniosku o dokonanie aborcji. Od 15 września 2022 roku trzeba do niego dołączyć orzeczenie lekarskie potwierdzające, że kobiecie przedstawiono oznaki funkcji życiowych dziecka. Rozporządzenie nie zmieniło przesłanek dopuszczalności aborcji. Rząd Viktora Orbána uzasadniał je potrzebą pełniejszego informowania kobiet, wskazując, że blisko dwie trzecie Węgrów wiąże początek życia z pierwszym biciem serca dziecka.

Nowy rząd zapowiada zmianę prawa

Jak wyjaśniło węgierskie ministerstwo zdrowia w mediach społecznościowych, na mocy zapowiadanych przepisów lekarz tylko raz poinformuje kobietę o możliwości zapoznania się z oznakami funkcji życiowych dziecka. Kobieta, która z niej nie skorzysta, nie będzie musiała podawać powodu. Przesłanki i terminy dopuszczalności aborcji pozostaną bez zmian. Ponieważ chodzi o rozporządzenie ministra, zmiana nie wymaga zgody parlamentu. Jej tekstu ani daty wejścia w życie dotąd nie opublikowano.

Premier przekonywał, że „rozporządzenie o biciu serca” nie przyczyniło się do spadku liczby aborcji, budzi „poważne wątpliwości bioetyczne” oraz naraża kobiety w trudnym położeniu na dodatkową traumę. Zapowiedział też wzmocnienie wsparcia dla kobiet w ciąży, w tym pełną informację o dostępnej pomocy zdrowotnej, socjalnej, finansowej i psychologicznej, nie przedstawił jednak konkretnych rozwiązań.

Pakiet obejmuje także nowelizację prawa karnego. Rząd zapowiedział zaostrzenie przepisów o zakazie zbliżania się, wprowadzenie odrębnego przestępstwa nadużycia intymnych nagrań oraz oparcie przepisów o przestępstwach seksualnych na zasadzie dobrowolnej zgody. Wniosek o ratyfikację Konwencji stambulskiej, którą Węgry podpisały w 2014 roku, ma trafić do parlamentu z inicjatywy 44 posłanek Tiszy. Sama Konwencja od lat budzi kontrowersje. Jej krytycy wskazują, że opiera się na założeniu, iż przemoc wobec kobiet wynika z tzw. płci społeczno-kulturowej (gender), a jej art. 12 zobowiązuje państwa do wykorzeniania zwyczajów i tradycji opartych m.in. na „stereotypowych rolach” kobiet i mężczyzn. Z tego powodu jej ratyfikacja spotkała się ze sprzeciwem w wielu państwach Rady Europy, m.in. w Czechach.

Spór o rozporządzenie

O przyszłość rozporządzenia spierano się od kwietniowych wyborów. 1 czerwca, odpowiadając na interpelację posłanki KDNP Zsuzsanny Máthé, minister zdrowia Zsolt Hegedűs zapowiedział podjęcie dialogu eksperckiego i etycznego w tej sprawie. Określił przy tym rozporządzenie jako nieprofesjonalne i nieetyczne, podkreślając, że jego tekst przygotowano w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych, a nie w środowisku medycznym.

Według podsumowania konsultacji przeprowadzonych przez ministerstwo 30 lipca z udziałem blisko 40 organizacji i ekspertów, większość zgłoszonych stanowisk popierała uchylenie lub gruntowną zmianę rozporządzenia, a także dopuszczenie aborcji farmakologicznej. Za uchyleniem rozporządzenia opowiedziała się m.in. Węgierska Izba Lekarska. Odmienne stanowisko zajęły organizacje broniące życia. Węgierskie Towarzystwo Bioetyczne i Stowarzyszenie Razem dla Życia (Együtt az Életért Egyesület) sprzeciwiły się zarówno zniesieniu recepty na pigułkę „dzień po”, jak i dopuszczeniu aborcji farmakologicznej. Stowarzyszenie podkreśliło, że zamiast rezygnować z informowania kobiet, państwo powinno rozszerzyć realną pomoc dla tych, które chcą urodzić dziecko.

Autorzy podsumowania wskazali, że w kolejnym etapie trzeba będzie rozstrzygnąć nie tylko to, czy dopuścić aborcję farmakologiczną, lecz także to, do którego tygodnia ciąży byłaby ona stosowana i czy mogłaby się odbywać w domu. W ich ocenie otwarte pozostało również pytanie, czy porada udzielana kobiecie przed aborcją ma aktywnie, choć bez przymusu, wspierać utrzymanie ciąży.

Dla części środowisk dążących do liberalizacji prawa zapowiedź rządu okazała się niewystarczająca. Amnesty International zapowiedziała, że nadal będzie domagać się całkowitego uchylenia rozporządzenia, a już w lipcu postulowała dopuszczenie na Węgrzech aborcji farmakologicznej. Uchylenia rozporządzenia domagała się także organizacja Human Rights Watch, która wezwała nowy rząd do usunięcia z Ustawy Zasadniczej przepisu chroniącego życie od poczęcia. Opozycyjna KDNP stanowczo sprzeciwiła się natomiast ratyfikacji Konwencji stambulskiej.

Przy ocenie zapowiedzi premiera Węgier warto zauważyć, że rozporządzenie z 2022 roku nie wprowadza zakazu aborcji, lecz gwarantuje jedynie, że kobieta podejmie tę nieodwracalną decyzję z pełną świadomością, że chodzi o życie jej dziecka. Rezygnacja z tego obowiązku osłabi standard świadomej zgody, uznawany w każdej innej dziedzinie medycyny za fundamentalny. Niepokoi również to, że w ministerialnych konsultacjach większość zgłoszonych stanowisk poparła dopuszczenie aborcji farmakologicznej, co wskazuje, że zmiana rozporządzenia może być dopiero pierwszym krokiem. Zapowiedź ratyfikacji Konwencji stambulskiej, którą węgierski parlament jeszcze kilka lat temu odrzucił ze względu na jej ideologiczne podstawy, potwierdza, że nowy rząd odchodzi od polityki ochrony życia i rodziny, z której Węgry były znane w Europie – zaznacza Patryk Ignaszczak z Centrum Prawa Międzynarodowego Ordo Iuris.

Zobacz też:

Źródło zdjęcia okładkowego: iStock

Wesprzyj nas

Czytaj więcej

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
20 listopada 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Instytut Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny przekazały Kancelarii…

Prezes Ordo Iuris na Forum Konserwatywnym w Pradze: budujmy na fundamencie, którego żaden rząd nie odbierze
20 listopada 2026

Prezes Ordo Iuris na Forum Konserwatywnym w Pradze: budujmy na fundamencie, którego żaden rząd nie odbierze

Niezależność finansowa, zaufanie obywateli i realny wkład w życie publiczne…

Ordo Iuris na Forum ONZ ds. demokracji w Genewie: edukacja obywatelska nie może pomijać rodziców
20 listopada 2026

Ordo Iuris na Forum ONZ ds. demokracji w Genewie: edukacja obywatelska nie może pomijać rodziców

Eksperci Instytutu Ordo Iuris wzięli udział w 6. sesji Forum…

Węgry: rząd Pétera Magyara osłabia standard ochrony życia. „Rozporządzenie o biciu serca” do zmiany
20 listopada 2026

Węgry: rząd Pétera Magyara osłabia standard ochrony życia. „Rozporządzenie o biciu serca” do zmiany

Rząd Pétera Magyara zapowiedział zmianę węgierskiego „rozporządzenia o biciu serca”….

Czy hasło „Polak w Polsce gospodarzem” to przestępstwo? Sąd powołał nowego biegłego w sprawie Oliwii Olejniczak
19 listopada 2026

Czy hasło „Polak w Polsce gospodarzem” to przestępstwo? Sąd powołał nowego biegłego w sprawie Oliwii Olejniczak

Sąd Okręgowy w Zamościu rozpoznaje apelację w sprawie Oliwii Olejniczak…

„Mowa nienawiści” nie trafi na listę „europrzestępstw”? Komisja Europejska rezygnuje z projektu, ale zapowiada dyrektywę
19 listopada 2026

„Mowa nienawiści” nie trafi na listę „europrzestępstw”? Komisja Europejska rezygnuje z projektu, ale zapowiada dyrektywę

Komisja Europejska zaproponowała wycofanie projektu dopisania „mowy nienawiści” i „przestępstw…

Przeciw centralizacji UE. Ordo Iuris na Forum Europa w Bukareszcie
18 listopada 2026

Przeciw centralizacji UE. Ordo Iuris na Forum Europa w Bukareszcie

W dniach 13–15 listopada w Bukareszcie odbyła się konferencja „Forum…

Rekordowy i spokojny Marsz Niepodległości – sprawozdanie obserwatorów Ordo Iuris
18 listopada 2026

Rekordowy i spokojny Marsz Niepodległości – sprawozdanie obserwatorów Ordo Iuris

Monitoring Instytutu Ordo Iuris potwierdził pokojowy charakter tegorocznego Marszu Niepodległości…

„Będziesz wisiał” – groźba czy protest? Przed Sądem Okręgowym w Łomży ruszył proces rolnika
18 listopada 2026

„Będziesz wisiał” – groźba czy protest? Przed Sądem Okręgowym w Łomży ruszył proces rolnika

Przed Sądem Okręgowym w Łomży toczy się proces Marcina Zieńczuka,…

„Kobietobójstwo” w ONZ. Projekt rezolucji chce wpisać tzw. przemoc reprodukcyjną do kodeksów karnych
17 listopada 2026

„Kobietobójstwo” w ONZ. Projekt rezolucji chce wpisać tzw. przemoc reprodukcyjną do kodeksów karnych

Francja i Holandia wraz z jedenastoma innymi państwami zachodnimi przedłożyły…