1
Przedstawiciele Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny złożyli w Kancelarii Prezydenta RP 17 tys. podpisów zebranych pod petycją „Prezydencie, zatrzymaj aborcję”.
2
Sygnatariusze domagają się od Prezydenta Karola Nawrockiego skierowania do Trybunału Konstytucyjnego wniosku o zbadanie konstytucyjności wytycznych Ministerstwa Zdrowia w sprawie aborcji.
3
Wytyczne, ogłoszone 30 sierpnia 2024 r. przez ówczesną Minister Zdrowia Izabelę Leszczynę wspólnie z Premierem Donaldem Tuskiem i Ministrem Sprawiedliwości Adamem Bodnarem, rozszerzają przesłankę zagrożenia zdrowia kobiety na zdrowie psychiczne i pozwalają na aborcję na podstawie jednego zaświadczenia lekarza psychiatry.
4
Zdaniem autorów petycji, wytyczne stanowią próbę obejścia obowiązującego prawa bez uchwalenia nowej ustawy i naruszają konstytucyjną zasadę ochrony życia wyrażoną w art. 38 Konstytucji RP.
5
Złożenie podpisów nastąpiło w związku z przypadającą 30 sierpnia drugą rocznicą wydania wytycznych, które – jak przypomina Ordo Iuris – były już przedmiotem zawiadomienia do prokuratury.
17 tysięcy głosów w obronie życia
W Kancelarii Prezydenta RP przedstawiciele Instytutu Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny złożyli 17 tys. podpisów obywateli, którzy poparli petycję „Prezydencie, zatrzymaj aborcję”. W imieniu obu organizacji podpisy przekazał Marcin Perłowski, wiceprezes Zarządu Ordo Iuris i dyrektor Centrum Życia i Rodziny. Złożenie miało miejsce w związku za zbliżającą się drugą rocznicą ogłoszenia wytycznych.
Petycja, dostępna na stronie prezydenciezatrzymajaborcje.pl, jest skierowana do Prezydenta Karola Nawrockiego. Jej sygnatariusze piszą wprost, że kierują do niego, jako strażnika Konstytucji, prośbę o interwencję w Trybunale Konstytucyjnym. Autorzy petycji domagają się, by Prezydent skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o zbadanie zgodności z Konstytucją wytycznych wydanych przez Ministerstwo Zdrowia w sprawie dostępu do aborcji. W ich ocenie, wytyczne te w praktyce rozszerzają dopuszczalność przerywania ciąży poza granice określone w obowiązującej ustawie, a tym samym godzą w konstytucyjną gwarancję ochrony życia ludzkiego od poczęcia.
Wytyczne, które budzą sprzeciw
Sporne wytyczne dla lekarzy i prokuratorów zostały ogłoszone 30 sierpnia 2024 r. przez ówczesną minister zdrowia Izabelę Leszczynę, wraz z premierem Donaldem Tuskiem i ministrem sprawiedliwości Adamem Bodnarem. Zgodnie z ich treścią, przesłankę zagrożenia zdrowia kobiety – jedną z ustawowych przesłanek legalnej aborcji – należy interpretować szeroko, uwzględniając również zagrożenie dla zdrowia psychicznego. W praktyce oznacza to, że do przerwania ciąży może wystarczyć jedno zaświadczenie lekarza psychiatry, wystawione choćby na podstawie teleporady.
Wytyczne przewidują też sankcje dla szpitali, które odmówią wykonania aborcji, mimo zawartej z Narodowym Funduszem Zdrowia umowy: karę finansową do 2% wartości kontraktu, możliwość rozwiązania umowy bez okresu wypowiedzenia, a także karę do 500 tys. zł nakładaną przez Rzecznika Praw Pacjenta.
Instytut Ordo Iuris od momentu ogłoszenia wytycznych konsekwentnie podkreśla, że nie mają one mocy powszechnie obowiązującego prawa i nie mogą zastępować ustawy, a lekarze nie są zobowiązani do ich stosowania. We wrześniu 2025 r. Instytut złożył w tej sprawie zawiadomienie do Prokuratury Krajowej, wskazując, że wytyczne mogły przyczynić się do głośnego przypadku przerwania ciąży w Oleśnicy w 36. tygodniu.
Zobacz też:
- Rząd próbuje obejść zakaz aborcji. Apel do prezydenta o interwencję
- Lekarze nie są zobowiązani do stosowania proaborcyjnych wytycznych Ministerstwa Zdrowia. Analiza Ordo Iuris
- Brak transparentności Ministerstwa Zdrowia w sprawie projektu „wytycznych” aborcyjnych. Ordo Iuris składa skargę
- Minister Zdrowia zapowiada nowe wytyczne w sprawie aborcji. Ordo Iuris przypomina o konstytucyjnej zasadzie ochrony życia ludzkiego
Źródło zdjęcia okładkowego: Agnieszka Gracz/CŻiR
