Jako organizacja stojąca na straży kultury prawnej obejmującej konstytucyjny porządek prawny, wyrażanej także poprzez powagę i stabilność instytucji Państwa Polskiego, pragniemy wskazać, że wybór sędziów-członków Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) stanowi ważną sposobność dla wygaszenia kilkuletniego sporu polityczno-ustrojowego, podważającego zaufanie obywateli do wymiaru sprawiedliwości oraz do państwa i tworzonego przez nie prawa.

W demokratycznym państwie prawnym organy władzy publicznej działają w granicach i na podstawie prawa (art. 7 Konstytucji). Wybór sędziów-członków KRS dokonywany ściśle według przepisów obowiązującej ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. z 2024 r. poz. 1186) jest nie tylko działaniem legalnym, ale przyczynia się do pogłębiania zaufania obywateli do prawa i instytucji przez nie kreowanych. Przewidziany w ustawie czynnik obywatelskiej partycypacji w wyborze sędziów, chociaż wciąż symboliczny, zainspirował dziesiątki tysięcy Polaków do osobistego zaangażowania w kreację KRS nowej kadencji, tym samym wzmacniając demokratyczną legitymizację władzy sądowniczej.

Tym bardziej wymaga podkreślenia, że podważanie mocy obowiązującej ustaw (w tym ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa) bez ich uprzedniego uchylenia lub stwierdzenia ich niekonstytucyjności przez Trybunał Konstytucyjny prowadzi do anarchii prawnej. Trybunał Konstytucyjny uznał obecnie obowiązującą procedurę za zgodną z Konstytucją RP (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 marca 2019 r., sygn. K 12/18). Dopóki obowiązujący tryb wyboru sędziów-członków Rady nie zostanie skutecznie usunięty z systemu prawnego, każda próba jego obejścia lub kontestowania wyników wyborów jest uderzeniem w fundamenty praworządności.

Uważamy, że zainicjowane przez Sejm i wsparte przez rząd przeprowadzenie obecnego procesu wyborczego zgodnie z literą prawa stanowi ostateczne potwierdzenie ciągłości instytucjonalnej KRS. Skuteczny wybór nowej kadencji członków Rady zamyka dyskusję nad legalnością jej poprzednich składów (od 2018 r.). Nowy mandat, udzielony na podstawie tych samych ram prawnych, stanowi kontynuację, która de facto niweluje ewentualne wątpliwości interpretacyjne podnoszone w przeszłości i przesądza, że podnoszone w przestrzeni publicznej wątpliwości i zarzuty miały charakter ściśle polityczny, a nie prawny. Uznanie legalności obecnego procesu wyborczego jest tożsame z uznaniem stabilności i ciągłości funkcjonowania KRS i chroni pewność obrotu prawnego i bezpieczeństwo obywateli.

Nie znajdujemy przekonywających argumentów przemawiających za uznaniem niekonstytucyjności powołania sędziów-członków KRS zgodnie z ustawą, po wcześniejszej rekomendacji wyrażonej przez środowisko sędziowskie. Konstytucyjna zasada pomocniczości nie wyklucza bowiem działania samorządów zawodowych, w tym samorządu sędziowskiego, poprzez udzielanie niewiążących rekomendacji władzy ustawodawczej. Jednocześnie z całą mocą przypominamy, że posłowie, głosując nad listą kandydatów, pozostają wolni w wykonywaniu mandatu. W szczególności nie są oni związani rekomendacjami samorządu sędziowskiego lub organizacji społecznych, ani też uchwałami Sejmu.

Podkreślamy, że zasady procesu wyborczego nakazują uwzględnić na liście kandydatów co najmniej jednego kandydata wskazanego przez każdy klub poselski – w tym kluby pozostające w opozycji. Dochowanie wierności obowiązującemu prawu w tym zakresie będzie poczytywane za przejaw dojrzałości politycznej, odpowiedzialności za dobro obywateli i realizację ducha Konstytucji nakazującej organom państwa współdziałanie, a nade wszystko przesądzi o legalności procedury wyboru.

Wybór członków KRS z uwzględnieniem pluralizmu politycznego Sejmu nie jest przy tym jedynie formalnością, lecz aktem przywracającym Narodowi poczucie, że jego reprezentacja – w całym swoim przekroju – ma realny wpływ na kształtowanie organów stojących na straży niezależności sądów. Naród oczekuje od elit prawniczych i politycznych zakończenia wyniszczającego konfliktu. Uważamy, że pełna realizacja procedury wyborczej na podstawie obecnej ustawy to jedyna droga do przywrócenia pokoju prawnego. Wszelkie próby delegitymizacji tego procesu należy uznać za szkodliwe dla interesu narodowego oraz dla kluczowego dzisiaj umacniania poczucia praworządności, jak również zaufania dla prawa i samego Państwa Polskiego.

Przeczytaj też:

Źródło zdjęcia okładkowego: iStock

Wesprzyj nas

Czytaj więcej

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
20 listopada 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Instytut Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny przekazały Kancelarii…

Prezes Ordo Iuris na Forum Konserwatywnym w Pradze: budujmy na fundamencie, którego żaden rząd nie odbierze
20 listopada 2026

Prezes Ordo Iuris na Forum Konserwatywnym w Pradze: budujmy na fundamencie, którego żaden rząd nie odbierze

Niezależność finansowa, zaufanie obywateli i realny wkład w życie publiczne…

Ordo Iuris na Forum ONZ ds. demokracji w Genewie: edukacja obywatelska nie może pomijać rodziców
20 listopada 2026

Ordo Iuris na Forum ONZ ds. demokracji w Genewie: edukacja obywatelska nie może pomijać rodziców

Eksperci Instytutu Ordo Iuris wzięli udział w 6. sesji Forum…

Węgry: rząd Pétera Magyara osłabia standard ochrony życia. „Rozporządzenie o biciu serca” do zmiany
20 listopada 2026

Węgry: rząd Pétera Magyara osłabia standard ochrony życia. „Rozporządzenie o biciu serca” do zmiany

Rząd Pétera Magyara zapowiedział zmianę węgierskiego „rozporządzenia o biciu serca”….

Czy hasło „Polak w Polsce gospodarzem” to przestępstwo? Sąd powołał nowego biegłego w sprawie Oliwii Olejniczak
19 listopada 2026

Czy hasło „Polak w Polsce gospodarzem” to przestępstwo? Sąd powołał nowego biegłego w sprawie Oliwii Olejniczak

Sąd Okręgowy w Zamościu rozpoznaje apelację w sprawie Oliwii Olejniczak…

„Mowa nienawiści” nie trafi na listę „europrzestępstw”? Komisja Europejska rezygnuje z projektu, ale zapowiada dyrektywę
19 listopada 2026

„Mowa nienawiści” nie trafi na listę „europrzestępstw”? Komisja Europejska rezygnuje z projektu, ale zapowiada dyrektywę

Komisja Europejska zaproponowała wycofanie projektu dopisania „mowy nienawiści” i „przestępstw…

Przeciw centralizacji UE. Ordo Iuris na Forum Europa w Bukareszcie
18 listopada 2026

Przeciw centralizacji UE. Ordo Iuris na Forum Europa w Bukareszcie

W dniach 13–15 listopada w Bukareszcie odbyła się konferencja „Forum…

Rekordowy i spokojny Marsz Niepodległości – sprawozdanie obserwatorów Ordo Iuris
18 listopada 2026

Rekordowy i spokojny Marsz Niepodległości – sprawozdanie obserwatorów Ordo Iuris

Monitoring Instytutu Ordo Iuris potwierdził pokojowy charakter tegorocznego Marszu Niepodległości…

„Będziesz wisiał” – groźba czy protest? Przed Sądem Okręgowym w Łomży ruszył proces rolnika
18 listopada 2026

„Będziesz wisiał” – groźba czy protest? Przed Sądem Okręgowym w Łomży ruszył proces rolnika

Przed Sądem Okręgowym w Łomży toczy się proces Marcina Zieńczuka,…

„Kobietobójstwo” w ONZ. Projekt rezolucji chce wpisać tzw. przemoc reprodukcyjną do kodeksów karnych
17 listopada 2026

„Kobietobójstwo” w ONZ. Projekt rezolucji chce wpisać tzw. przemoc reprodukcyjną do kodeksów karnych

Francja i Holandia wraz z jedenastoma innymi państwami zachodnimi przedłożyły…