główne PUNKTY
1
4 czerwca firma Aylo – właściciel największych serwisów udostępniających treści pornograficzne w Internecie – ogłosiła całkowitą blokadę dostępu do tych treści na terenie Francji.
2
To odpowiedź na działanie francuskiego urzędu Arcom, który 11 stycznia, na podstawie przepisów nowej ustawy uchwalonej w 2024 r., nałożył na te serwisy obowiązek wprowadzenia skutecznej weryfikacji wieku użytkowników. Aylo odmawia podporządkowania się temu obowiązkowi.
3
W Polsce natomiast już od 3 miesięcy w sejmowych komisjach, zdominowanych przez koalicję tworzącą rząd Donalda Tuska, czeka na dalsze procedowanie projekt ustawy „Stop Narkotykowi Pornografii”, przygotowany przez Instytut Ordo Iuris i podpisany przez 212 tysięcy polskich obywateli.
W komunikacie opublikowanym w środę 4 czerwca kanadyjska firma Aylo (działająca dawniej pod marką MindGeek; w 2023 r. dokonała rebrandingu, przechodząc zarazem na własność nowej spółki o celowo wprowadzającej w błąd nazwie Ethical Capital Partners), będąca właścicielem największych serwisów udostępniających treści pornograficzne w Internecie, ogłosiła, że dostęp do tych treści z terytorium Francji został całkowicie zablokowany. To długofalowy skutek ubiegłorocznego uchwalenia przez francuski parlament ustawy z dnia 21 maja 2024 r. o bezpieczeństwie przestrzeni cyfrowej (ustawa SREN), która wyposażyła Urząd Regulacji Komunikacji Audiowizualnej i Cyfrowej (Arcom) w prawo do blokowania tych spośród pornograficznych stron internetowych, które nie dostosowały się do obowiązku wprowadzenia mechanizmu skutecznej weryfikacji wieku. 11 października 2024 r. Arcom opublikował „rozporządzenie techniczne” jako akt uszczegółowiający procedurę w tym zakresie, wchodzący w życie po 3 miesiącach – 11 stycznia 2025 r.
Nowe regulacje przewidują, że mechanizm skutecznej weryfikacji wieku powinien opierać się na co najmniej jednym z dwóch sposobów – poprzez identyfikację biometryczną (dokonywana przez sztuczną inteligencję weryfikacja wizualna zdjęcia wysłanego przez samego użytkownika) lub identyfikację skanu dowodu osobistego lub karty płatniczej. W obu przypadkach weryfikatorem ma być „zaufana trzecia strona” – podmiot zewnętrzny zarówno wobec właściciela strony pornograficznej, jak i wobec Arcom. Firma Aylo uzasadnia swój sprzeciw wobec dostosowania się do nowego rozporządzenia przeświadczeniem, że stanowi ono przykład „daremnych i całkowicie symbolicznych działań regulacyjnych, które są niewykonalne, nie chronią dzieci i ujawniają prywatne dane”, a strony pornograficzne od Aylo spełniają jakoby wyższe standardy moralne jako pornografia „legalna i regulowana” w odróżnieniu od „tysięcy nieodpowiedzialnych witryn pornograficznych” – „setek tysięcy niebezpiecznych platform, które nie tylko postanowiły nie przestrzegać zasad, ale także mają znacznie mniej, jeśli w ogóle, zasad zaufania i bezpieczeństwa”.
Instytut Ordo Iuris wielokrotnie informował o działaniach podejmowanych przez Francję przeciwko stronom internetowym udostępniającym treści pornograficzne w sposób umożliwiający zapoznanie się z nimi przez osoby małoletnie. W raporcie pt. „Możliwe kierunki ochrony małoletnich przed dostępem do treści pornograficznych w Internecie na przykładzie wybranych państw zachodnich” opublikowanym w grudniu 2022 r., na stronach 15-18 zostały opisane działania z lat 2018-2022, zwieńczone powstaniem urzędu Arcom. To właśnie podpisanie ustawy SREN przez prezydenta Francji Emmanuela Macrona 21 maja 2024 r. było jednym z bezpośrednich impulsów do zainaugurowania już trzy miesiące później, 12 sierpnia 2024 r., kampanii społecznej „Stop Narkotykowi Pornografii”. W ramach kampanii Instytut Ordo Iuris 15 listopada również informował o działaniach podejmowanych we Francji. Kampania zaowocowała złożeniem w Sejmie już 20 grudnia 2024 r. projektu ustawy z 212 tysiącami podpisów obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, mającego na celu zobowiązanie administratorów stron pornograficznych do wprowadzenia skutecznej weryfikacji wieku użytkownika, przy czym za brak wdrożenia takich działań groziłaby blokada portali przez dostawców Internetu oraz zablokowanie usług płatniczych. Projekt ten otrzymał numer druku 1006 i 6 marca 2025 r. w pierwszym czytaniu został jednogłośnie skierowany do dalszych prac w sejmowych komisjach: Komisji Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii oraz Komisji do Spraw Dzieci i Młodzieży.
Przedstawiciele Ordo Iuris 12 marca wzięli udział także w wysłuchaniu publicznym rządowego projektu ustawy „o ochronie małoletnich przed dostępem do treści szkodliwych w internecie”, zorganizowanym przez Ministerstwo Cyfryzacji, który również, według uzasadnienia, odnosi się do treści pornograficznych. 26 marca w toku konsultacji publicznych Instytut przekazał resortowi także 14-stronicowy dokument zawierający krytyczne uwagi względem projektu rządowego, wskazując, że, w porównaniu z nim, projekt obywatelski odznacza się większą jasnością i jednoznacznością, definiuje podstawowe pojęcia zgodnie z zasadami techniki prawodawczej i nie zostawia „furtek” zagrażających wolności słowa w Internecie, które umożliwiałyby, pod pretekstem walki z pornografią, zwalczanie niewygodnych dla rządu treści arbitralnie wybieranych przez aktualnego ministra w formie „zaleceń”.
9 maja 2025 r. Polska podpisała z Francją nowy traktat w Nancy, który w art. 2 ust. 5 stanowi, że „strony dążą do przeprowadzenia transformacji ekologicznej i cyfrowej oraz do wzmocnienia swojej odporności i zdolności do innowacji w sektorach kluczowych dla przyszłości Stron i UE, a także pogłębiania europejskiej przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości oraz wzmacniania bezpieczeństwa i spójności swoich społeczeństw”, a w art. 6 ust. 8, że „strony działają na rzecz transformacji cyfrowej ich społeczeństw, budowy stabilnej cyberprzestrzeni i Internetu opartego na zasadach bezpieczeństwa, neutralności, otwartości oraz niepodzielności, jak również na rzecz zrównoważonej regulacji sektora cyfrowego”. Również w dziedzinie ochrony małoletnich przed dostępem do treści pornograficznych jako zagrożeniem dla zdrowia publicznego Polska stoi dzisiaj zatem przed szansą dorównania Francji. Już od 3 miesięcy w sejmowych komisjach, zdominowanych przez posłów Koalicji Obywatelskiej, Polskiego Stronnictwa Ludowego, Polski 2050 i Lewicy, czeka na dalsze procedowanie obywatelski projekt ustawy, który również narzuciłby pornograficznym stronom internetowym obowiązek skutecznej weryfikacji wieku użytkowników. Po wyborach prezydenckich nadszedł czas, by powrócić do rozpatrywania tego ponadpartyjnego projektu, kluczowego dla ochrony zdrowia dzieci i dorastającej młodzieży.
Przeczytaj też:
Włochy również będą blokować serwisy pornograficzne bez weryfikacji wieku. A co z Polską?
Źródło zdjęcia okładkowego: Adobe Stock
