Wypowiedź dra Błażeja Kmieciaka została zmanipulowana przez Federację na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny – oświadczenie Ordo Iuris

Federacja na rzecz Kobiet i Planowania Rodziny (Federa) w swoim Stanowisko federacji wobec pomysłu przymusowej hospitalizacji psychiatrycznej kobiet w ciąży z dnia 11 kwietnia 2018 r. poddała manipulacji wypowiedź Koordynatora Centrum Bioetyki Instytutu na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris dra Błażeja Kmieciaka. Stanowisko Federy nie tylko posługuje się nierzetelnymi cytatami, ale jest również sprzeczne z obowiązującymi i powszechnie akceptowanymi zasadami etyki lekarskiej oraz przepisami szeregu ustaw.

Należy podkreślić, iż w omawianym Stanowisku odniesiono się wyłącznie do fragmentu prasowej wypowiedzi naszego eksperta, który 4 kwietnia brał udział w konferencji pt. „Życie ze skutkami aborcji: stan obecny i perspektywy”. Przedstawiciele Federy zacytowali jedynie fragment wykładu, który łącznie trwał 30 minut, całkowicie pomijając treść wystąpienia, którego ponadto nie znają, gdyż nie zostało jeszcze udostępnione opinii publicznej. Ponadto celowo wprowadza się w błąd osoby, które przeczytały Stanowisko, bezprawnie sugerując, iż mowa jest o określonym projekcie zmiany przepisów ustawowych, co nie jest prawdziwe i stanowi przykład kłamstwa medialnego.

Stanowisko Federy jest również nierzetelne z perspektywy prawnej. Zespół prawny tej organizacji stwierdza, że wypowiedź dra Kmieciaka „Przypomina (…) ostatnie pomysły forsowane przez Rzecznika Praw Pacjenta, żeby przymusowo – nawet bez wyroku sądu, a samym zarządzeniem – hospitalizować kobiety na oddziale zamkniętym, bo „spożywają alkohol w ciąży (ile? kto to może zgłosić?).” Należy przypomnieć, że projekt ten złożył nie Rzecznik Praw Pacjenta (RPP), ale Rzecznik Praw Dziecka (RPD). Federa nie zweryfikowała zatem nawet źródła krytykowanych pomysłów legislacyjnych, które w postaci projektu nowelizacji Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego skierowane zostały pod koniec 2017 r. przez RPD do Kancelarii Prezydenta RP Andrzeja Dudy. W propozycji tej została dokładnie opisana procedura sądowa, która zapewne znana byłaby Federze, gdyby przed wydaniem Stanowiska zapoznano się z materiałami poddawanymi krytyce.

Odnosząc się także do stwierdzenia „Ordo Iuris chciałoby zamykać w szpitalach psychiatrycznych kobiety w ciąży, byle tylko powstrzymać je od ewentualnej decyzji o przerwaniu ciąży, a także od samodzielnego podejmowania wszystkich innych decyzji” – wskazać należy na istotne błędy merytoryczne omawianego Stanowiska. Wypowiedź dra Błażeja Kmieciaka podczas konferencji nie padła w kontekście powstrzymywania kobiet przed aborcją, ale wsparcia ich w sytuacji, w której to z powodu doświadczanych zaburzeń psychotycznych mogą stanowić dla siebie lub innych zagrożenie. Nasz ekspert na ten temat publikował recenzowane opracowania naukowe już kilka lat temu[1]. Warto także podkreślić, że dr Błażej Kmieciak przez osiem lat pełnił funkcję Rzecznika Praw Pacjenta Szpitala Psychiatrycznego. W Stanowisku całkowicie fałszywie sugeruje się chęć internowania kobiet planujących przerwać ciąże. Wypowiedź dotyczyła tymczasem troski terapeutycznej o pacjentki, u których z racji konieczności obniżenia dawek leku stwierdza się istotne pogorszenie nastroju, czasem zagrażające życiu.

Federacja na Rzecz Kobiet i Planowania Rodziny zaprzecza także w swym Stanowisku obowiązującym od lat zasadom etyki lekarskiej oraz powszechnej wiedzy medycznej. W Stanowisku wskazano bowiem, że „należy raz jeszcze podkreślić, że to kobieta jest pacjentką, a nie płód”. Prawnicy Federacji całkowicie zbagatelizowali obowiązujący wszystkich polskich lekarzy art. 39 Kodeksu Etyki Lekarskiej, który stanowi, że „Podejmując działania lekarskie u kobiety w ciąży lekarz równocześnie odpowiada za zdrowie i życie jej dziecka. Dlatego obowiązkiem lekarza są starania o zachowanie zdrowia i życia dziecka również przed jego urodzeniem.”. W ostatnich tygodniach nawet prof. Zbigniew Szawarski (Przewodniczący Komitetu Bioetyki PAN) stwierdził wprost: „Każdy płód, któremu można pomóc wchodzi w rolę pacjenta, to nie ulega wątpliwości.”. Stanowisko Federy, umniejsza osiągnięcia licznych polskich ekspertów (w tym chirurgów) z powodzeniem ratujących życie dzieci w fazie prenatalnej.

Na koniec trzeba wskazać na sprzeczność Stanowiska z obowiązującymi przepisami ustawy o ochronie zdrowia psychicznego. Już dzisiaj kobieta w ciąży, podobnie jak inne osoby, może i bywa umieszczana w szpitalu psychiatrycznym bez jej zgody. Dzieje się to nie tylko w trybie nagłym (art. 23), ale także w trybie obserwacyjnym (art. 24) lub wnioskowym (art. 29). Przepisy te dotyczą pacjenta, który doświadcza zagrażających jego życiu lub życiu i zdrowiu objawów upośledzenia umysłowego lub zaburzeń psychotycznych. Federa odnosząc się do treści polskiego prawa całkowicie przemilczała zobowiązanie lekarza psychiatry wynikające z treści art. 12 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, zgodnie z którym, „Przy wyborze rodzaju i metod postępowania leczniczego bierze się pod uwagę nie tylko cele zdrowotne, ale także interesy oraz inne dobra osobiste osoby z zaburzeniami psychicznymi”.

Wymienione w naszej odpowiedzi argumenty były kluczowymi tezami wykładu dra Błażeja Kmieciaka. Analizując Stanowisko Federy można przypuszczać, iż nigdy z tymi tezami autorzy Stanowiska się nie zapoznali.