Informujemy, że Państwa dane osobowe są przetwarzane przez Fundację Instytut na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris z siedzibą w Warszawie przy ul. Górnośląskiej 20/6, kod pocztowy 00-484 (administrator danych) w celu informowania o realizacji działań statutowych, w tym do informowania o organizowanych akcjach społecznych. Podanie danych jest dobrowolne. Informujemy, że przysługuje Państwu prawo dostępu do treści swoich danych i możliwości ich poprawiania.
Przejdź do treści

Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar podważa konstytucyjną wolność wyznania

Data publikacji: 02.09.2016

fotolia.com

W liście z dnia 24 sierpnia br. skierowanym na łamy portalu „Forum Żydów Polskich”, Rzecznik Praw Obywatelskich przytoczył w wybiórczy sposób pogląd Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, że „dyskretne noszenie symbolu religijnego nie narusza praw i wolności innych osób”. Tak sformułowana odpowiedź jednoznacznie sugeruje, że „niedyskretne” ujawnianie swojej wiary może naruszać prawa innych osób. Tymczasem, zarówno Konstytucja RP, jak i wiążące Polskę normy prawa międzynarodowego jasno wskazują, że prawo wolności sumienia i przekonań religijnych nie mogą być ograniczane inaczej niż tylko w drodze ustawy i to jedynie w wyjątkowych okolicznościach.

 

Rzecznik Praw Obywatelskich zajął stanowisko w tej sprawie w odpowiedzi na sytuację opisaną przez czytelniczkę portalu „Forum Żydów Polskich”[1]. W swoim liście kobieta skarży się na dyskryminujące i obraźliwe zachowanie jednego z klientów banku, który ze względu na noszony przez nią symbol religijny publicznie ją znieważył, mówiąc m. in., że „nie będzie mnie Żydówka obsługiwać”. W podsumowaniu swego stanowiska[2], Rzecznik wskazał, że „dyskretne noszenie symbolu religijnego nie narusza praw i wolności innych osób”.

 

Wolność sumienia zagwarantowana w polskiej Konstytucji wynika z samej natury człowieka i jest istotnym elementem jego godności, ma charakter wrodzony i niezbywalny.[3] Zgodnie z art. 53 par. 5 ograniczenie wolności uzewnętrzniania przekonań religijnych może być dokonane jedynie w drodze ustawy i wyłącznie, gdy jest to konieczne do ochrony bezpieczeństwa państwa, porządku publicznego, zdrowia, moralności lub wolności i praw innych osób.

 

Europejski Trybunał Praw Człowieka uznaje, że wolność wyznania pociąga za sobą wolność uzewnętrzniania wyznania. Świadczenie słowem i czynem o prawdach swojej wiary jest powiązane z istnieniem przekonań religijnych. Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, państwo ma obowiązek pełnić funkcję bezstronnego i neutralnego organizatora praktykowania różnych religii. Obowiązek ten jest „nie do pogodzenia z jakąkolwiek kompetencją państwa do dokonywania oceny zasadności przekonań religijnych lub sposobów, za pomocą których są one wyrażane”[4].

 

Należy podkreślić, że wybiórczo przywołany przez Adama Bodnara fragment orzeczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka[5], choć rzeczywiście posługuje się słowem „dyskretne”, potwierdza również dopuszczalność noszenia – ze swej natury ostentacyjnych – turbanów i hidżabów.

 

Nie można wykluczyć, że w pewnych okolicznościach ziszczą się konstytucyjne przesłanki ustawowego ograniczenia wolności wyrażania swej wiary. Jednak do czasu wprowadzenia w drodze ustawowej obostrzeń w tym zakresie, opinia o dopuszczalności „dyskretnego noszenia symbolu religijnego” wyrażona przez Rzecznika jest nie do obrony jako niepełna i nierzetelna. Co więcej, może przyczynić się do dyskryminacyjnego i bezprawnego w świetle norm konstytucyjnych, ograniczania praw osób wierzących (bez względu na wyznanie i religię).

 

Prawnicy Instytutu Ordo Iuris przygotowali merytoryczną analizę listu Rzecznika Praw Obywatelskich do "Forum Żydów Polskich" w sprawie dyskryminacji ze względu na przekonania religijne. Można ją znaleźć tutaj. 

NSA przyznał rację Ordo Iuris. Walka o bon wychowawczy w Nysie trwa.

Pomimo działań podjętych m.in. przez Rzecznika Praw Obywatelskich, bon wychowawczy dający rodzicom realną możliwość wyboru sposobu opieki nad dzieckiem, nadal funkcjonuje w Nysie. Instytut Ordo Iuris podjęło próbę włączenia się do postępowania w celu przedstawienia stanowiska i wykazania konstytucyjności działań Rady Miasta wprowadzającej ww. bon. Na skutek zażalenia Ordo Iuris, Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 grudnia 2017 r., uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu odmawiające Ordo Iuris możliwości przystąpienia do powyższego postępowania.
Czytaj Więcej
Wolność Sumienia

22.11.2017

OBWE uznaje przestępstwa z nienawiści wobec chrześcijan w Polsce na podstawie danych opracowanych przez Ordo Iuris

Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie wydała kolejny Raport o przestępstwach z nienawiści. Po raz pierwszy w Raporcie za rok 2016, w części dotyczącej Polski, wskazano chrześcijan jako odrębną grupę ofiar przestępstw z nienawiści i uwzględniono 19 takich przypadków, z których aż 17 przekazał OBWE Instytut Ordo Iuris.

Czytaj Więcej
Wolności obywatelskie

08.11.2017

Instytut Ordo Iuris popiera projekt ustawy potwierdzający wolność sumienia farmaceutów

9 listopada 2017 r. sejmowa Komisja do Spraw Petycji rozpatrzy petycję w sprawie zmiany ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2016 r. poz. 2142 ze zm.) w zakresie dotyczącym możliwości odmowy przez farmaceutę albo technika farmaceutycznego wydania albo zapewnienia nabycia produktu leczniczego. Do wniesionej przez Stowarzyszenie Farmaceutów Katolickich petycji dołączony jest projekt nowelizacji Prawa farmaceutycznego, który doprecyzowuje sposób korzystania przez farmaceutów, techników farmaceutycznych, kierowników aptek oraz przedsiębiorców prowadzących apteki z ich konstytucyjnego prawa do powoływania się na sprzeciw sumienia.
Czytaj Więcej
Wolność Sumienia

12.10.2017

Rada Europy uznaje prześladowania chrześcijan za ludobójstwo i apeluje do ONZ o ustanowienie trybunału ad hoc ds. zbrodni ISIS

W dniu 12 października Zgromadzenie Parlamentarne Rady Europy przyjęło historyczną rezolucję w sprawie ścigania i karania zbrodni przeciw ludzkości oraz możliwego ludobójstwa popełnianego przez tzw. Państwo Islamskie (ISIS/Daesh).
Czytaj Więcej