Przykazanie „Nie zabijaj” w rzeczywistości społeczno-politycznej. Spotkanie w Klubie Stańczyka

W poniedziałek 1 czerwca, w 35. rocznicę rozpoczęcia IV pielgrzymki św. Jana Pawła II do Polski (1–9 VI 1991), słusznie uznawanej za najpełniejszy wykład papieskiego nauczania społecznego do Polaków – opartej na rozważaniu znaczenia Dekalogu i kolejnych przykazań Bożych nie tylko dla sumień indywidualnych osób, ale i dla narodu – w warszawskim Klubie Stańczyka odbyło się piąte już spotkanie z cyklu „Dekalog w prawie i rzeczywistości społecznej”. Gośćmi wydarzenia byli poseł (1989–1993, 1997–2005) Jan Łopuszański, prawnik, publicysta i wykładowca akademicki oraz Arkadiusz Stelmach – wiceprezes Stowarzyszenia Kultury Chrześcijańskiej im. ks. Piotra Skargi.

Cały cykl organizowany jest przez Fundację Narodowy Marsz Papieski oraz Klub Stańczyka pod patronatem m.in. Instytutu Ordo Iuris i Centrum Życia i Rodziny. Jego celem jest przypomnienie papieskiego nauczania społecznego z pierwszej, po przełomie 1989 roku, pielgrzymki do Ojczyzny oraz ówczesnego wezwania do Polaków, by odzyskaną wolność – piękny, ale trudny i zobowiązujący dar Boży – starali się zagospodarować zgodnie z przesłaniem Dekalogu. Dotyczyło to zarówno stanowionego prawa (w czasie prac nad nową Konstytucją), jak i życia społecznego.

W dzisiejszej rzeczywistości, w której w Polsce pogłębia się pęknięcie wspólnoty narodowej, dramatycznie brakuje prawdy w życiu politycznym i społecznym, zanika szacunek dla prawa i wymiaru sprawiedliwości, a także poszerza się kryzys demograficzny, organizatorzy cyklu starają się przypomnieć i zaktualizować te papieskie wskazania, widząc w nich nadzieję na ratunek polskiej suwerenności. Spotkania prowadzi analityk Instytutu Ordo Iuris, wiceprezes Fundacji Narodowy Marsz Życia, Paweł Gierech.

Ostatnie spotkanie dotyczyło społecznego wymiaru V przykazania Bożego. Kontekstem były odsłuchane na początku wydarzenia fragmenty papieskiej homilii z Radomia z 4 czerwca 1991 r.:

„Na miejsce Bożego: «Nie zabijaj!» postawiono ludzkie: «Wolno zabijać», a nawet: «Trzeba zabijać». I oto ogromne połacie naszego kontynentu stały się grobem ludzi niewinnych, ofiar zbrodni. (…) Do tego cmentarzyska ofiar ludzkiego okrucieństwa w naszym stuleciu dołącza się inny jeszcze wielki cmentarz: cmentarz nienarodzonych. (…) Czy jest taka ludzka instancja, czy jest taki parlament, który ma prawo zalegalizować zabójstwo niewinnej i bezbronnej ludzkiej istoty?”

– to tylko jedna z myśli św. Jana Pawła II z tej homilii.

Wystąpienie Jana Łopuszańskiego rozpoczęło się od kilku wspomnień osobistych z czasu pielgrzymki papieskiej oraz walk o ustawę o ochronie życia dzieci poczętych. Mówca następnie rozwinął refleksję o porządku prawa, przypominając rolę prawa naturalnego i fakt, że prawo stanowione, które jawnie przeczy prawu naturalnemu, nie powinno być nazywane prawem. Krytykując pozytywistyczne podejście do prawa jako wynikającego wyłącznie z ustaleń ludzkich, przypomniał, że moralność jest tym, co konieczne dla zapewnienia właściwego rozwoju osoby ludzkiej, a prawo – tym, co konieczne dla zapewnienia dobra wspólnego.

Arkadiusz Stelmach przypomniał natomiast działalność polskich ruchów pro life i zwrócił uwagę na międzynarodowe lobby, krok po kroku realizujące – co najmniej od lat 90. i w związku z konferencjami ONZ w Kairze i Pekinie – neomaltuzjańską politykę depopulacji, która skutkuje wieloma negatywnymi zjawiskami społecznymi, zbiorczo określanymi przez św. Jana Pawła II mianem „cywilizacji śmierci”.

Po wystąpieniach nastąpiła dyskusja. Prowadzący spotkanie przypomniał, że przesłania III i IV pielgrzymki nie zostały w Polsce wystarczająco zrozumiane również dlatego, że Papież pozostawał w stałym kontakcie nie tylko z walczącą o wyzwolenie z komunizmu Polską, ale i z najnowszymi trendami kulturowymi i instytucjonalnymi Zachodu, z ważnymi wizytami w ONZ (1979), UNESCO (1980), FAO, Radzie Europy czy Parlamencie Europejskim (lata 80.), świetnie rozumiał zagrożenia cywilizacyjne. Natomiast Polacy mieli je dopiero poznać w kolejnych dekadach pod wpływem presji polityczno-kulturowej m.in. przez kulturę masową, czy w związku ze wstąpieniem do Unii Europejskiej. Postawił prelegentom pytanie o rozumienie prawa naturalnego i jego relację do prawa stanowionego w czasach relatywizmu poznawczego, gdy w naukach humanistycznych zakwestionowano istnienie prawdy obiektywnej, a także gdy coraz więcej prawników nie uznaje jej istnienia.

Kolejne pytania uczestników dotyczyły m.in.:

• tego, czy katolik może być skutecznym politykiem,
• rozumienia V przykazania w kontekście obrony koniecznej i wojny sprawiedliwej,
• a także zagrożeń wynikających z liberalno-lewicowych prób zmiany rozumienia kanonu praw człowieka i usuwania z niego bezwzględnego prawa do życia.

Jeden z uczestników przypomniał dodatkowo postać prof. Włodzimierza Fijałkowskiego, wybitnego lekarza ginekologa-położnika, członka Papieskiej Akademii „Pro Vita”, jednego z czołowych polskich obrońców życia, możliwego kandydata na ołtarze.

Spotkanie zakończyła, zgodnie z tradycją cyklu, wspólna modlitwa za Ojczyznę.

Nagranie z wystąpień obu prelegentów pojawi się wkrótce na kanale YouTube PCh24.pl (redakcja jest patronem medialnym cyklu).

Kolejne spotkania tego cyklu odbędą się już wkrótce.

We wtorek 16 czerwca o godz. 17:30 biskup gliwicki, ks. Sławomir Oder, doktor praw, postulator procesu kanonizacyjnego św. Jana Pawła II, a obecnie postulator procesu beatyfikacyjnego Karola i Emilii Wojtyłów, opowie o społecznym wymiarze IV przykazania: „Czcij ojca swego i matkę swoją”. Przypomnimy na nim papieską homilię z Kielc z 3 VI 1991 r.
Zapisy: https://klubstanczyka.pl/wydarzenie/czcij-ojca-swego-i-matke-swoja-spotkanie-z-ks-bp-slawomirem-oderem/

W czwartek 18 czerwca, o godz. 18:00 wraz z gośćmi – o. prof. Jarosławem Kupczakiem OP, teologiem i dyrektorem Centrum Badań nad Myślą Jana Pawła II UPJPII z Krakowa, oraz p. Sławomirem Olejniczakiem, prezesem Stowarzyszenia Kultury Chrześcijańskiej im. ks. Piotra Skargi – po wysłuchaniu fragmentów homilii z Łomży (5 VI 1991) i Włocławka (7 VI 1991) porozmawiamy o VI i IX przykazaniu oraz obecnych zagrożeniach cywilizacyjnych, społecznych i prawnych, które wiążą się z tą tematyką.

Zapisy: https://klubstanczyka.pl/wydarzenie/o-przykazaniach-vi-i-ix-z-o-prof-jaroslawem-kupczakiem-op-i-prezesem-slawomirem-olejniczakiem/

Gośćmi poprzednich spotkań z cyklu byli prof. Jan Żaryn, ks. prof. Waldemar Chrostowski, ks. prof. Paweł Bortkiewicz i Krystian Kratiuk.

Przeczytaj też:

• O duchowej odnowie narodu i roli Jana Pawła II – prof. Jan Żaryn w Klubie Stańczyka