1
Prokuratura Regionalna w Gdańsku ponownie umorzyła śledztwo w sprawie niedopełnienia obowiązków przez urzędników, sędziów, prokuratorów i funkcjonariuszy nadzorujących rodzinę Kamilka, uznając, że materiał dowodowy nie pozwala przypisać odpowiedzialności karnej konkretnym osobom.
2
To druga taka decyzja — pierwsze umorzenie ze stycznia 2025 r. zostało w styczniu 2026 r. uchylone przez Sąd Rejonowy w Kielcach, który nakazał ponowne, bardziej wnikliwe zbadanie sprawy.
3
Pełnomocnik rodziny adw. Magdalena Leszczyńska zapowiada zażalenie na postanowienie, a jeśli nie przyniesie ono rezultatu — skierowanie subsydiarnego aktu oskarżenia, by sprawa trafiła do sądu.
4
W ocenie Ordo Iuris, doszło do podwójnego naruszenia art. 3 EKPC: na etapie prewencji i ochrony oraz w postępowaniu wyjaśniającym zakończonym przedwczesnym, formalistycznym umorzeniem.
5
Siostra Kamilka złożyła już skargę do ETPC, wskazując na bierność placówek oświatowych wobec wyraźnych oznak przemocy — siniaków, oparzeń i złamań widocznych u chłopca.
Prokuratura Regionalna w Gdańsku po raz drugi umorzyła śledztwo dotyczące niedopełnienia obowiązków przez urzędników nadzorujących rodzinę Kamila Mrozka. Chłopiec zmarł 8 maja 2023 r. w wyniku wielomiesięcznego, brutalnego znęcania się nad nim przez ojczyma i matki. Przemoc wobec Kamilka i innych małoletnich w rodzinie miała charakter długotrwały: dziecko było bite, kopane, poniżane, przypalane papierosami, pozbawione podstawowej opieki, własnego łóżka, odpowiedniego wyżywienia i higieny. Jednocześnie rodzina od lat pozostawała w polu widzenia instytucji pomocowych oraz wymiaru sprawiedliwości.
6 maja 2026 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie uznał ojczyma Kamilka za winnego spowodowania u dziecka ciężkiego uszczerbku na zdrowiu skutkującego śmiercią oraz znęcania się fizycznego i psychicznego nad chłopcem i jego rodzeństwem, wymierzając mu karę łączną 25 lat pozbawienia wolności. Biologiczna matka Kamila otrzymała karę łączną 16 lat pozbawienia wolności. Ciotka i wuj, którzy nie udzielili dziecku pomocy usłyszeli wyroki z warunkowym zawieszeniem wykonania orzeczonych kar pozbawienia wolności. Orzeczenie to dotyczy jednak wyłącznie bezpośrednich sprawców przemocy i jest nieprawomocne. Pełnomocnik siostry Kamilka – adw. Magdalena Leszczyńska z Ordo Iuris – zapowiedziała wniesienie apelacji po otrzymaniu pisemnego uzasadnienia orzeczenia.
Równolegle prowadzone jest postępowanie w sprawie odpowiedzialności instytucji, które w szeroko rozumiany sposób nadzorowały rodzinę w sprawowaniu opieki nad dziećmi – w szczególności sędziów, prokuratorów, policjantów, pracowników socjalnych, asystentów rodziny, nauczycieli i innych osób zaufania publicznego. W styczniu 2025 r. Prokuratura Regionalna w Gdańsku umorzyła śledztwo dotyczące niedopełnienia obowiązków przez te osoby. Zarzuty dotyczyły przede wszystkim zaniechań podczas „opieki” nad Kamilem i jego bratem Fabianem mimo licznych sygnałów wskazujących na możliwość przemocy domowej (zaniedbanie, głód, brud, podarte ubrania, zmiana zachowania, widoczne obrażenia, w tym siniaki i złamania). Prokuratura w sprawie uznała jednak, że brak jest znamion czynu zabronionego z art. 231 § 1 k.k. i umorzyła postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.
Pełnomocnicy pokrzywdzonych dzieci zaskarżyli decyzję prokuratury. Sąd Rejonowy w Kielcach postanowieniem z 15 stycznia 2026 r. w znacznym zakresie podzielił argumentację pełnomocników i uchylił postanowienie prokuratora, nakazując ponowne, bardziej wnikliwe zbadanie sprawy. W części dotyczącej nauczycieli sąd utrzymał umorzenie w mocy.
W związku z takim orzeczeniem sądu, siostra Kamilka złożyła skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, wskazując na liczne uchybienia po stronie placówek oświatowych. Faktem jest, że Kamil i Fabian przychodzili do placówek głodni, brudni, w niekompletnych lub podartych ubraniach, a także przejawiali zmianę zachowania i agresję, co powinno skutkować wszczęciem procedury „Niebieska Karta” i podjęciem działań ochronnych. W szczególności przyprowadzenie do szkoły Kamilka ze złamaną ręką, zasinieniami i rozciętą wargą wymagało natychmiastowego i zdecydowanego działania.
Zdaniem Ordo Iuris, w tej sprawie doszło do naruszenia art. 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, który ustanawia absolutny zakaz tortur oraz nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Orzecznictwo ETPC podkreśla standard pozytywnych obowiązków państwa: prewencyjnych, operacyjnych i procesowych. Państwo ma obowiązek podjąć rozsądne środki, jeśli wiedziało lub powinno było wiedzieć o realnym i bezpośrednim ryzyku dla życia lub integralności dziecka. W ocenie Instytutu, doszło do podwójnego naruszenia tych obowiązków: po pierwsze na etapie prewencji i ochrony – poprzez nieskuteczne funkcjonowanie systemu, który nie zareagował adekwatnie na wielokrotne, wyraźne sygnały przemocy wobec małoletnich, a po drugie na etapie postępowania wyjaśniającego – poprzez formalistyczne i przedwczesne umorzenie śledztwa oraz odmowę przypisania odpowiedzialności osobom, które w ramach powierzonych zadań miały obowiązek ochrony dzieci.
Mimo to, Prokuratura Regionalna w Gdańsku, zaledwie 4 miesiące po decyzji Sądu Rejonowego w Kielcach, ponownie umorzyła śledztwo w sprawie zaniedbań pod stronie urzędników państwowych, uznając, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na przypisanie odpowiedzialności karnej konkretnym osobom.
– Decyzja o umorzeniu nie jest prawomocna. Złożymy zażalenie na postanowienie prokuratury, a jeśli nie przyniesie ono oczekiwanego rezultatu, będziemy dążyć do złożenia subsydiarnego aktu oskarżenia. Ta sprawa musi trafić do sądu, który oceni zachowanie konkretnych osób i instytucji. Jako pełnomocnik siostry Kamilka nie odpuszczę tej sprawy i do końca będę walczyć o sprawiedliwość zarówno dla Kamilka, jak i w interesie wszystkich innych dzieci, które mają prawo do realnej ochrony ze strony państwa. Nie akceptuję sytuacji, w której ciężar odpowiedzialności za tę tragedię zostaje ograniczony wyłącznie do bezpośrednich sprawców przemocy, a rola instytucji pozostaje poza realną oceną i zamierzam nadal konsekwentnie korzystać z wszystkich dostępnych środków prawnych w tej walce. Sprawa Kamilka ma wyjątkowy ciężar, ponieważ dotyczy nie tylko okrutnej przemocy domowej, ale także jakości działania całego systemu ochrony dzieci: od sądów i prokuratur, przez pracowników socjalnych i asystentów rodziny, po szkoły, przedszkola i placówki specjalne. Z uwagi na wiek pokrzywdzonych oraz zaufanie, jakim cieszą się wszystkie zaangażowane zawody, postępowanie powinno być prowadzone z najwyższą starannością, tak aby ostateczne decyzje nie budziły żadnych wątpliwości co do rzetelności ustaleń – wskazuje adw. Magdalena Leszczyńska z Centrum Interwencji Procesowej Ordo Iuris.
Przeczytaj też:
- Zapadł wyrok w sprawie zabójstwa Kamilka z Częstochowy. Będzie apelacja
- Państwo nie zdało egzaminu. Sąd w Kielcach obnaża działania prokuratury po śmierci Kamilka
- Sprawa Kamilka z Częstochowy przed sądami. W tle kluczowy wątek odpowiedzialności za zaniedbania urzędników i sędziów
- Historia ośmioletniego Kamilka wstrząsnęła Polską. Ordo Iuris uczestniczy w procesie
Źródło zdjęcia: iStock
