· Instytut Ordo Iuris przekazał Komisji Europejskiej opinię dotyczącą projektu dyrektywy wprowadzającej wiążące normy związane z organizacją i uprawnieniami organów ds. równości.
· Inicjatywa Komisji jest odpowiedzią na zgłaszane przez organy ds. równości problemy z brakiem zasobów i kompetencji, które uniemożliwiają im wypełnianie ich misji.
· W Polsce zadania te powierzone zostały Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Pełnomocnikowi Rządu ds. Równego Traktowania.
· Ordo Iuris w swojej opinii wskazuje na brak konieczności wprowadzania rygorystycznych norm minimalnych dotyczących organów ds. równości.
· Instytut przekonuje też, że regulacje związane z organami ds. równości powinny uwzględniać różnorodność tradycji prawnych w państwach członkowskich, a problemy na jakie napotykają te organy, mogą byś skutecznie rozwiązane na poziomie krajowym.
W październiku ubiegłego roku Instytut Ordo Iuris informował, że Komisja Europejska pracuje nad projektem dyrektywy, która miałaby wprowadzić wiążące państwa członkowskie UE normy w zakresie sposobu funkcjonowania, organizacji oraz kompetencji tzw. organów ds. równości. W grudniu KE opublikowała projekt dyrektywy, który po zakończeniu okresu opiniowania zostanie przyjęty i przekazany do dalszych prac Radzie. Instytut Ordo Iuris, który monitoruje proces legislacyjny tej inicjatywy również przekazał Komisji swoje stanowisko na temat regulacji zawartych w projekcie.
Dyrektywy unijne już teraz wymagają od wszystkich państw członkowskich UE, aby posiadały wyznaczone organy ds. równości, których zadaniem jest promocja równego traktowania. Organy ds. równości mają za zadanie propagowanie równego traktowania poprzez pomoc ofiarom dyskryminacji, przeprowadzanie niezależnych badań, publikowanie niezależnych sprawozdań, czy formułowanie zaleceń. W Polsce zadania te powierzone zostały Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Pełnomocnikowi Rządu ds. Równego Traktowania.
To, co martwi KE to wyzwania związane z funkcjonowaniem tych organów, jako że ich mandat, uprawnienia, status, niezależność, zasoby i skuteczność są różne w różnych krajach UE. Deklarowanym celem KE jest wzmocnienie organów ds. równości poprzez ustanowienie minimalnych norm dotyczących sposobu ich działania w odniesieniu do wszystkich aspektów dyskryminacji i obszarów objętych przepisami UE dotyczącymi równości. Inicjatywa w znacznej mierze stanowi odpowiedź na apele formułowane przez same organy ds. równości, które alarmują o braku zasobów finansowych i ludzkich, co uniemożliwia im realizację powierzonych zadań.
Ordo Iuris wskazuje w opinii, że kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania tego typu organów są rzeczywiście odpowiednie zasoby (ludzkie i finansowe) oraz uprawnienia (dostęp do danych). Jednakże na poziomie unijnym wystarczające wydaje się zobligowanie państw członkowskich do uregulowania istotnych dla możliwości prawidłowego funkcjonowania organów ds. równości kwestii w przepisach na poziomie krajowym
„Kwestie te uregulowane na poziomie unijnym rzeczywiście gwarantowałyby pewne minimalne standardy, można jednak wątpić, czy takie centralne unijne regulacje są faktycznie konieczne. To, że dziś różne państwa członkowskie UE mają różnorodne i specyficzne przepisy, a co za tym idzie dostosowane do panującej w danym państwie kultury, zwyczajów i potrzeb, nie musi oznaczać, że jest to niewłaściwe. Można raczej przyjąć wręcz przeciwnie – tak zindywidualizowane podejście w regulacjach prawnych jest co do zasady korzystne. Problemy praktyczne na jakie napotykają w swojej działalności organy ds. równości mogą być z powodzeniem rozwiązane na gruncie prawa krajowego. Ewentualne regulacje unijne powinny ograniczać się do minimum, pełniąc wobec państwa jedynie rolę motywującą do wprowadzenia stosownych regulacji” – skomentowała Anna Kubacka z Centrum Prawa Międzynarodowego Ordo Iuris.
