· Wojewoda Mazowiecki Mariusz Frankowski odmówił stwierdzenia nieważności uchwały wprowadzającej Strefę Czystego Transportu w Warszawie.
· Z wnioskiem o uchylenie uchwały Rady Miasta zwrócił się do wojewody Instytut Ordo Iuris.
· Prawnicy wskazywali, że uchwała narusza liczne prawa i wolności, m.in. wolność przemieszczania się, prawo do własności czy wonność wyboru zawodu.
· Strefa Czystego Transportu w Warszawie wejdzie zatem w życie. Nie oznacza to jednak, że wszystkie środki prawne zmierzające do uchylenia uchwały zostały wyczerpane.
7 grudnia 2023 r. po burzliwych, trwających siedem godzin obradach, Rada m. st. Warszawy przyjęła uchwałę XCI/2974/2023 w sprawie ustanowienia na terenie miasta stołecznego Warszawy Strefy Czystego Transportu. Uchwała już od etapu projektu poddawanemu pod konsultacje społeczne wzbudzała liczne kontrowersje i wątpliwości prawne.
Instytut Ordo Iuris zwrócił się z wnioskiem do Wojewody Mazowieckiego, aby ten uchylił uchwałę Rady m. st. Warszawy. W swoim wniosku Instytut argumentował, że regulacje przyjęte w uchwale naruszają liczne prawa i wolności gwarantowane w ustawie zasadniczej, w szczególności wolność przemieszczania się, prawo do własności, wolność wyboru zawodu i miejsca pracy, prawo do bezpiecznych warunków pracy, prawo do ochrony zdrowia, prawo osób niepełnosprawnych do pomocy państwa czy prawo rodziny do szczególnej pomocy państwa.
Argumentacja zawarta we wniosku wskazywała na naruszenie innych, szczegółowych przepisów. Zastrzeżenia dotyczyły przebiegu konsultacji społecznych oraz wykorzystywanych w nich materiałów, w szczególności jednostronnego prowadzenia konsultacji społecznych, które raczej przybierały formę promującą Strefę Czystego Transportu w Warszawie. Podniesiono również, że uchwała w sposób nieprecyzyjny określa granice Strefy Czystego Transportu i w sposób sprzeczny z ustawą o elektromobilności i paliwach alternatywnych. Wskazano też, że uchwała nie określiła sposobu organizacji ruchu, który jest wymagany przy wprowadzeniu Strefy Czystego Transportu. Instytut zarzucił również brak precyzji przy określaniu zakresu wyłączeń z zakazu wjazdu do Strefy Czystego Transportu.
Obecny Wojewoda Mazowiecki Mariusz Frankowski nie przychylił się do złożonego wniosku Instytutu Ordo Iuris i nie uchylił uchwały Rady m. st. Warszawy. W odpowiedzi na wniosek Instytutu wskazał również, że nie zamierza zaskarżać przedmiotowej uchwały do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Na odpowiedź Wojewody Mazowieckiego nie przysługuje żaden środek odwoławczy co oznacza, że jedna ze ścieżek prowadzących do uchylenia uchwały za pomocą prawnych narzędzi, została zamknięta. Nie znaczy to jednak, że wyczerpano wszystkie środki prawne prowadzące do uchylenia uchwały.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym „każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego”. Na podstawie przytoczonego przepisu, uchwałę Rady m. st. Warszawy wprowadzającą Strefę Czystego Transportu może zaskarżyć każdy (nie tylko mieszkaniec Warszawy) jeśli wskutek jej obowiązywania zostaną naruszone jego interes prawny lub uprawnienie. Co istotne, naruszenie interesu prawnego musi być realne, nie zaś potencjalne (por. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 588/22). Zgodnie z powyższym Strefa Czystego Transportu będzie musiała wejść w życie i dopiero przy naruszeniu interesu prawnego lub uprawnienia (np. przy ukaraniu grzywną), będzie mogła zostać zaskarżoną przed Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
„Wojewoda Mazowiecki Mariusz Frankowski, będąc uprzednio radnym miasta stołecznego Warszawy, głosował za przyjęciem uchwały wprowadzającej Strefę Czystego Transportu. Pomimo podniesionych wielu argumentów, które w analogicznej sprawie dotyczącej Strefy Czystego Transportu w Krakowie zostały w pełni uwzględnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, Wojewoda nie stwierdził naruszenia prawa przez uchwałę Rady Warszawy. Można zatem się domyślać, czym tak naprawdę kierował się Wojewoda Mazowiecki. Instytut Ordo Iuris nie składa broni, jest gotów udzielić bezpłatnej pomocy prawnej każdemu czyj interes prawny lub uprawnienie zostaną naruszone wskutek obowiązywania uchwały” – komentuje mec. Kamil Smulski, starszy analityk Centrum Badań i Analiz Ordo Iuris.
