· W Sejmie trwa pierwsze czytanie obywatelskiego projektu ustawy „Tak dla rodziny, nie dla gender”.

· Projekt ten dotyczy wyrażenia zgody na wypowiedzenie Konwencji stambulskiej i utworzenia Zespołu do spraw opracowania założeń międzynarodowej Konwencji o prawach rodziny

· Od czasu ratyfikacji Konwencji przez Polskę, ten międzynarodowy dokument odrzuciło szereg państw – m.in. Czechy, Słowacja, Bułgaria, Izrael czy Węgry.

· Wątpliwości związane z ratyfikacją Konwencji dotyczą jej nieskuteczności w obszarze walki z przemocą, a także naruszenia zasady bezstronności światopoglądowej państwa czy narzucenia kontrowersyjnych założeń programowych programom edukacji na każdym poziomie.

· Konwencji zarzuca się także sprzyjanie nielegalnej migracji czy wprowadzanie sformułowań sprzecznych z terminologią konstytucyjną (zmiana znaczenia pojęć „kobieta” i „mężczyzna”).

· W części państw, które odrzuciły Konwencję (Bułgaria, Czechy, Litwa, Słowacja), sprzeciw wobec niej pojawił się ze wszystkich stron sceny politycznej, w tym ze strony środowisk lewicowych.

· Instytut Ordo Iuris przygotował analizę, w której opisuje sposób odrzucenia Konwencji przez wybrane kraje.

· Analiza została przekazana polskim posłom.

 

PRZECZYTAJ ANALIZĘ – LINK

 

Deklarowanym celem Konwencji stambulskiej jest walka z przemocą domową i przemocą wobec kobiet. Dokument opiera się jednak na ideologicznych założeniach teorii gender, zakładającej, że kobiecość i męskość są wytworami kultury, umacniającymi systemowo nierówne stosunki władzy. Konwencja upatruje źródeł przemocy w systemowych napięciach społecznych, mających wynikać z kulturowo narzuconych i umacnianych ról płciowych. Akt pomija przy tym zjawiska opisane naukowo jako rzeczywiste przyczyny przemocy, takie jak alkoholizm, narkomania czy pornografia.

 

W Polsce przystąpienie do Konwencji wywołało liczne głosy wątpliwości. W 2020 r. premier Mateusz Morawiecki skierował wniosek do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności przepisów Konwencji z Konstytucją. Wniosek został w styczniu tego roku wycofany przez premiera Donalda Tuska.

 

Krytyka wobec założeń Konwencji obecna jest także na forum międzynarodowym. W ostatnich latach kilka państw odmówiło ratyfikacji dokumentu bądź wypowiedziało go. W części z nich (Bułgaria, Czechy, Litwa, Słowacja) sprzeciw wobec Konwencji pojawił się ze wszystkich stron sceny politycznej, w tym ze strony środowisk określających się jako lewicowe.

 

Przykładem kraju, który odrzucił Konwencję stambulską jest Bułgaria. W lipcu 2018 r. tamtejszy Trybunał Konstytucyjny uznał, że dokument jest niezgodny z konstytucją kraju. Trybunał wskazał, że obecne w Konwencji „ujęcie «płci» jako konstrukcji społecznej prowadzi do relatywizacji kategorii płci biologicznej. Jeśli jednak społeczeństwo traci zdolność do odróżniania kobiety od mężczyzny, zwalczanie przemocy wobec kobiet pozostaje jedynie formalnym, lecz niewykonalnym zobowiązaniem”. W wyroku podkreślono też, że Konwencja sprzeciwia się konstytucyjnej zasadzie państwa prawnego, wprowadzając dwie wykluczające się definicje płci. Trybunał podtrzymał swoje stanowisko trzy lata później, zaznaczając w październiku 2021 r., że niedopuszczalna jest reinterpretacja pojęcia płci „w kierunku, który zdaniem nauki nie jest jednoznaczny i niepodważalny oraz na który nie ma zgody społeczeństwa”.

 

W 2020 r. Konwencję zdecydowaną większością głosów odrzuciła Rada Narodowa Słowacji. W czasie debaty na ten temat sprzeciw wobec tej umowy zapowiedział socjaldemokratyczny premier Słowacji Robert Fico. Przeciwnicy Konwencji wskazywali m.in., że dokument jest niezgodny ze słowacką konstytucją w zakresie, w jakim definiuje ona małżeństwo oraz, że wprowadza błędne rozumienie terminu „płeć”. Z kolei na Węgrzech w 2020 r. Zgromadzenie Krajowe przyjęło deklaracje wzywającą rząd do nieratyfikowania Konwencji stambulskiej. Parlamentarzyści wskazali, że węgierskie prawo już chroni prawa kobiet i nie zgodzili się na wprowadzenie terminu „gender” do porządku prawnego.

 

W styczniu tego roku Konwencję odrzucił Senat Czech. Przeciwko ratyfikacji głosowała większość przedstawicieli Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej (ČSSD) oraz część liberalnej TOP 09. W czasie debaty senatorowie wskazywali m.in., że Konwencja nie reguluje niczego, co nie byłoby już częścią czeskiego porządku prawnego w zakresie ochrony przed przemocą oraz, że dokument wprowadza do porządku prawnego niejednoznaczne pojęcia, takie jak „gender”. Na Litwie natomiast, Konwencja została przez Sejm skierowana do Trybunału Konstytucyjnego w celu zbadania jej zgodności z litewską konstytucją.

 

Na przystąpienie do Konwencji nie zgodził się także Izrael. Wskazywano tam głównie na problemy z masową imigracją, jakie mogłaby wywołać ratyfikacja dokumentu. Przepisy imigracyjne Konwencji przyznają bowiem azyl polityczny międzynarodowym ofiarom przemocy domowej.

 

Instytut Ordo Iuris, w memorandum przekazanym polskim posłom, wskazał na krytykę, z jaką spotyka się Konwencja stambulska na arenie międzynarodowej. Zaznaczył też, że alternatywną dla tego aktu jest zainicjowany przez organizacje społeczne z całej Europy projekt Konwencji o prawach rodziny, która odpowiada na problemy i zagrożenia, z jakimi współcześnie mierzy się instytucja rodziny, oraz wprowadza skuteczne instrumenty walki z przemocą domową. Dokument ten podkreśla też, że to właśnie silna rodzina jest przestrzenią, która chroni przed przemocą najskuteczniej wszystkich jej członków.

 

Czytaj więcej

Akademia Letnia w Zawoi zwieńczyła Studium Służby Ojczyźnie
7 lipca 2026

Akademia Letnia w Zawoi zwieńczyła Studium Służby Ojczyźnie

W Zawoi zakończyła się Akademia Letnia, wieńcząca półroczną edycję Studium…

„Wolność słowa pod presją”. Opinia Ordo Iuris dla Komisji Europejskiej w sprawie wytycznych dla zaufanych sygnalistów
7 lipca 2026

„Wolność słowa pod presją”. Opinia Ordo Iuris dla Komisji Europejskiej w sprawie wytycznych dla zaufanych sygnalistów

Ordo Iuris złożyło opinię w konsultacjach Komisji Europejskiej dotyczących wytycznych…

Nie dla genderowej ideologii. Czechy odmawiają ratyfikacji Konwencji stambulskiej
7 lipca 2026

Nie dla genderowej ideologii. Czechy odmawiają ratyfikacji Konwencji stambulskiej

Rząd Andreja Babiša uchylił zgodę na kontynuowanie ratyfikacji Konwencji stambulskiej,…

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny
3 lipca 2026

Miniony tydzień w Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny

Miniony tydzień w Ordo Iuris i Centrum Życia i Rodziny…

Bułgaria nie chce uznać kobiety za mężczyznę. Ordo Iuris broni biologicznej definicji płci
2 lipca 2026

Bułgaria nie chce uznać kobiety za mężczyznę. Ordo Iuris broni biologicznej definicji płci

Instytut Ordo Iuris przystąpił jako przyjaciel sądu do sprawy przeciwko…

Stop homozwiązkom – 62 tys. podpisów złożone w Kancelarii Prezydenta
2 lipca 2026

Stop homozwiązkom – 62 tys. podpisów złożone w Kancelarii Prezydenta

Przedstawiciele Instytutu Ordo Iuris oraz Centrum Życia i Rodziny złożyli…

Para jednopłciowa skarży Litwę. Ordo Iuris broni definicji małżeństwa przed ETPC
2 lipca 2026

Para jednopłciowa skarży Litwę. Ordo Iuris broni definicji małżeństwa przed ETPC

Instytut Ordo Iuris przystąpił jako przyjaciel sądu do sprawy dwóch…

Trwa wyścig o stanowisko Sekretarza Generalnego ONZ. Trzecia kandydatka o radykalnym profilu feministycznym
1 lipca 2026

Trwa wyścig o stanowisko Sekretarza Generalnego ONZ. Trzecia kandydatka o radykalnym profilu feministycznym

Do wyścigu o stanowisko Sekretarza Generalnego ONZ dołączyła María Fernanda…

Homorewolucja na poziomie rozporządzeń. Rząd planuje uznawać związki jednopłciowe nawet bez formalnej transkrypcji
1 lipca 2026

Homorewolucja na poziomie rozporządzeń. Rząd planuje uznawać związki jednopłciowe nawet bez formalnej transkrypcji

Ministerstwo Rodziny proponuje rozporządzenie, które – nawet bez transkrypcji –…

Koniec turystyki deportacyjnej? Parlament Europejski poparł zaostrzenie polityki migracyjnej
30 czerwca 2026

Koniec turystyki deportacyjnej? Parlament Europejski poparł zaostrzenie polityki migracyjnej

Parlament Europejski poparł projekt rozporządzenia stanowiący najdalej idącą reformę unijnej…