Informujemy, że Pani/Pana dane osobowe są przetwarzane przez Fundację Instytut na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris z siedzibą w Warszawie przy ul. Zielnej 39, kod pocztowy 00-108 (administrator danych) w ramach utrzymywania stałego kontaktu z naszą Fundacją w związku z jej celami statutowymi, w szczególności poprzez informowanie o organizowanych akcjach społecznych. Podstawę prawną przetwarzania danych osobowych stanowi art. 6 ust. 1 lit. f rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (RODO).

Podanie danych jest dobrowolne, niemniej bez ich wskazania nie jest możliwa realizacja usługi newslettera. Informujemy, że przysługuje Pani/Panu prawo dostępu do treści swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych, prawo wniesienia sprzeciwu wobec ich przetwarzania, a także prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Korzystanie z newslettera jest bezterminowe. W każdej chwili przysługuje Pani/Panu prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych osobowych. W takim przypadku dane wprowadzone przez Pana/Panią w procesie rejestracji zostaną usunięte niezwłocznie po upływie okresu przedawnienia ewentualnych roszczeń i uprawnień przewidzianego w Kodeksie cywilnym.

Do Pani/Pana danych osobowych mogą mieć również dostęp podmioty świadczące na naszą rzecz usługi w szczególności hostingowe, informatyczne, drukarskie, wysyłkowe, płatnicze. prawnicze, księgowe, kadrowe.

Podane dane osobowe mogą być przetwarzane w sposób zautomatyzowany, w tym również w formie profilowania. Jednak decyzje dotyczące indywidualnej osoby, związane z tym przetwarzaniem nie będą zautomatyzowane.

W razie jakichkolwiek żądań, pytań lub wątpliwości co do przetwarzania Pani/Pana danych osobowych prosimy o kontakt z wyznaczonym przez nas Inspektorem Ochrony Danych pisząc na adres siedziby Fundacji: ul. Zielna 39, 00-108 Warszawa, z dopiskiem „Inspektor Ochrony Danych” lub na adres poczty elektronicznej [email protected]

Przejdź do treści
PL | EN
Facebook Twitter Youtube

Program „Pierwsze mieszkanie” – niewykorzystana szansa na prorodzinną politykę mieszkaniową

Data publikacji: 31.03.2023

Adobe Stock

· Rząd przyjął program Pierwsze Mieszkanie. Na program składają się dwa instrumenty - Bezpieczny Kredyt 2%, czyli system dopłat do kredytu na zakup pierwszego M, a także Konto Mieszkaniowe – program pomocy oszczędzającym na zakup pierwszego mieszkania.

· Nad projektem ustawy wprowadzającej program debatować będzie teraz Sejm, najprawdopodobniej na posiedzeniu w dniach 12 – 14 kwietnia.

· Instytut Ordo Iuris wskazuje w opinii, że „Pierwsze Mieszkanie” nie posiada żadnych elementów, które można byłoby uznać za prorodzinne, czy to w wymiarze zachęcania do zawarcia małżeństwa, czy posiadania dzieci.

· Program w niektórych sytuacjach może wręcz zniechęcać do wchodzenia w związek małżeński. Ponadto powiela błędy poprzednich programów mieszkaniowych, ignoruje wytyczne „Strategii Demograficznej 2040” oraz może prowadzić do dalszego wzrostu cen mieszkań.

 

PRZECZYTAJ OPINIĘ - LINK

 

Pomimo tego, że Polska zalicza się do państw o najniższym poziomie dzietności na świecie, program „Pierwsze Mieszkanie” nie posiada żadnych elementów, które można byłoby uznać za stricte prorodzinne, czy to w wymiarze promałżeńskim, czy pronatalistycznym. W zaprezentowanym w Programie podejściu do polityki mieszkaniowej, aspekt demograficzny i rodzinny ma charakter całkowicie drugorzędny.

 

Program nie tylko nie posiada rozwiązań ściśle prorodzinnych. Ordo Iuris podkreśla, że trudno za takie uznać niewielkie podniesienie kwoty kredytu na 600 000 zł zamiast 500 000 zł, jak w przypadku „singli”. W niektórych sytuacjach Program może wręcz zniechęcać do wchodzenia w związek małżeński. Przewiduje on, że posiadanie mieszkania przez choć jednego z małżonków będzie wykluczać obojga ze skorzystania z preferencyjnego kredytu. Jednocześnie brak jest jakichkolwiek mechanizmów weryfikujących brak życia w konkubinacie przez beneficjentów programu. Rozważające zawarcie małżeństwa pary są w ten sposób zachęcane do porzucenia tych planów, skoro będąc w konkubinacie mogą pozyskać wsparcie dwukrotnie lub otrzymać je pomimo posiadania już mieszkania (domu) przez jednego z konkubentów.

 

Jak wskazuje Ordo Iuris, brak własnego mieszkania jest często barierą do założenia rodziny – ale Program ułatwia do niego dostęp na podstawie zdolności kredytowej, a nie planów i aktualnej sytuacji rodzinnej. Instytut podkreśla przy tym, że Program powinien zostać skierowany do tych, którzy, należąc do najbardziej potrzebujących własnego mieszkania, zapewnią największe prawdopodobieństwo korzystnego wpływu udzielonego wsparcia na demografię. Taką grupą są małżeństwa i rodziny z dziećmi (lub spodziewające się dziecka). W ocenie Ordo Iuris, jest to istotne ze względu na strategiczne, długotrwałe i niekorzystne konsekwencje kryzysu demograficznego dla Polski oraz zobowiązanie władz publicznych do otoczenia szczególną opieką rodziny, małżeństwa, macierzyństwa i rodzicielstwa zawarte w Konstytucji RP (art. 18 oraz art. 71 ust. 1 i 2) i potwierdzone orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego. Instytut zwraca także uwagę na konieczność adekwatnego lokowania publicznych środków.

 

Autorzy Programu pomijają doświadczenia poprzedniej inicjatywy mieszkaniowej  jaką było „Mieszkanie dla Młodych”. Większość osób korzystających z tego Programu była bezdzietna, a beneficjenci z dwójką lub trójką (i więcej) dzieci stanowili niewielki odsetek finalnych adresatów.

 

W związku z trudną sytuacją demograficzną (spadek liczby urodzeń z 402 tyś w 2017 r. do 305 tyś w 2022 r., a więc o 25 proc w pięć lat), przyjęta w 2022 r. rządowa „Strategia Demograficzna 2040”, wskazywała na potrzebę podjęcia szeregu działań w obszarze mieszkalnictwa ukierunkowanych na wsparcie rodzin z dziećmi. Tymczasem program „Pierwsze Mieszkanie” całkowicie pomija tę Strategię. Jak podkreśla Ordo Iuris, program nie bierze pod uwagi perspektywy demograficznej i traktuje rynek mieszkaniowy w oderwaniu od aspektu zachęcania do posiadania dzieci, przy czym maksymalnie rozszerza krąg adresatów.

 

Jak zauważa Narodowy Bank Polski, „ze względu na fakt, że instrument bezpieczny kredyt 2% wspierałby jedynie stronę popytową na rynku nieruchomości, jego wprowadzenie oddziaływałoby w kierunku wzrostu cen mieszkań, przyczyniając się do poprawy sytuacji finansowej deweloperów oraz sektora bankowego. Wyższe ceny mieszkań, ograniczałyby jeszcze bardziej ich ogólną dostępność dla części populacji, która nie byłaby uprawniona do korzystania z tego instrumentu”.

 

„Interesującym jest kontrast bijący z porównania programu Pierwsze Mieszkanie z – wyraźnie skuteczniejszą od polskiej – węgierską polityką mieszkaniową.  O ile komunikat wysyłany przez program Pierwsze mieszkanie można streścić jako: «proszę, oto pieniądze. Być może zachęcą was do posiadania dzieci (a być może nie)», o tyle komunikat formułowany na Węgrzech można ująć w słowach: «jeśli założycie rodzinę i będziecie mieć dzieci, nie zostaniecie sami – państwo udzieli Wam znaczącego wsparcia». To drugie podejście wydaje się lepiej realizować zasadę celowości i efektywności wydatkowania środków publicznych” – ocenia adw. Rafał Dorosinski, członek Zarządu Instytutu Ordo Iuris.

 

W odpowiedzi na opisane w opinii wady Programu związane z brakiem ściśle promałżeńskich, prorodzinnych lub pronatalistycznych elementów oraz związane z nimi wątpliwości co do jego efektywności w wymiarze demograficznym, Instytut rekomenduje:

  1. ograniczenie grona adresatów Programu do małżeństw oraz rodzin z dziećmi lub rodzin spodziewających się dziecka (ciąża);
  2. wprowadzenie mechanizmu łączącego wysokość wsparcia z liczbą posiadanych dzieci, przykładowo poprzez podzielenie dziesięcioletniego okresu dopłat na dwa pięcioletnie okresy, z których drugi uzależniony byłby od narodzin kolejnego dziecka (warunek nie obejmowałby rodzin z trójką dzieci).

 

 

Wspieram

Rządowy program „Aktywny Rodzic” może zniechęcić młode matki do rodzenia drugich i kolejnych dzieci

· Sejm i Senat zdecydowaną większością głosów przyjęły ustawę wprowadzającą rządowy program „Aktywny Rodzic”. Przeciwko byli tylko posłowie Konfederacji.

Czytaj Więcej

Sąd zachował pełnię władzy rodzicielskiej rodziców trójki adoptowanych dzieci

· Sąd Rejonowy w Białogardzie zachował pełnię władzy rodzicielskiej rodziców trojga adoptowanych dzieci.

Czytaj Więcej

Rodzice prawidłowo wykonują władzę rodzicielską. Skuteczna interwencja Ordo Iuris

· Sąd Rejonowy we Włocławku stwierdził brak podstaw do ograniczenia władzy rodzicielskiej rodziców dwójki dzieci.

· Postępowanie zostało wszczęte na skutek zawiadomienia ze szkoły, do której uczęszcza starsze z dzieci.

· Chłopiec miał mieć siniaki rzekomo spowodowane ryzykownymi zabawami, połączonymi ze stosowaniem siły wobec niego.

Czytaj Więcej

„Gender” cechą chronioną. Rada Europy przyjęła rekomendacje dotyczące walki z przestępstwami z nienawiści

· Rada Europy przyjęła skierowane do państw członkowskich rekomendacje dotyczące zwalczania przestępstw z nienawiści.

Czytaj Więcej